Организмыбыз өчен бик мөһим булган С витамины иммунитетыбызны гына саклап калмый, ә матурлыгыбыз өчен дә җавап бирә: безне вакытыннан алда картаюдан аралый. Шуңа күрә аның җитмәве кешегә сиздермичә зыян китерергә мөмкин.
Аның җитмәвен кайдан белергә һәм нәрсә эшләргә соң?
Иң беренче сигнал – иммунитет төшү
С витамины диюгә без шунда салкын тиюне искә төшерәбез: бу витамин безне шушы авырудан саклый. Чынлап та шулай: аскорбин кислотасы иммун системасының эше өчен бик мөһим – ул ак кан күзәнәкләренең эшен көчәйтеп, организмны вируслардан һәм бактерияләрдән саклый. Күпләр С витаминын зур күләмдә кабул итсәң, салкын тию бик тиз узар дип уйлый.
Игътибар: бу дөрес фикер түгел – зур дозаларда С витамины кабул итү салкын тиюне тиз дәваламый. Витаминны даими рәвештә кабул итү мөһим. Аннан, әгәр сез елга 4 тапкырдан да артык салкын тидереп авырыйсыз икән, моның сәбәбе С витамины җитмәү генә булмаска мөмкин.
Ябыгу авырлаша, метаболизм акрыная
С витаминының азлыгы тән авырлыгына да тәэсир итә. Бу витамин җитмәгәндә, организм майны начаррак эшкәртә, хәтта кеше актив хәрәкәттә булганда да. Ә С витамины җитәрлек булса – тәндәге майлар хәтта тыныч халәттә дә яндырыла: буй-сын, әлбәттә, зифа булып кала.
Тән тик торганнан күгәреп чыга
Каядыр ялгыш бәрелеп киткәннән соң тәннең күгәреп чыгуы – бу нормаль күренеш. Ә инде тәндә күгәргән урыннар кинәт күбәеп китсә, бер җиргә бәрелгәнегезне дә хәтерләмисез икән – бу кан тамырлары зәгыйфьләнгән дигәнне аңлата. С витамины аларны ныгытучы булып тора.
Аңкау каный, авызда булган яралар озак төзәлми
Теш чистартканда аңкавыгызның канавын сиздегезме? Авыз куышлыгында озак төзәлмәгән ниндидер яралар барлыкка киләме? Болар барысы да С витамины җитмәү билгесе булырга мөмкин. Узар әле дип, сузып йөрмәгез – тешләрегезнең сәламәтлегенә зур зыян салуыгыз бар.
Чәч һәм тырнаклар күзгә күренеп начарлана
Чәчегез һәм тырнакларыгызның нинди хәлдә булуы ничек туклануыгыз турында сөйли. Әгәр чәчегезнең төсе тоныкланса, очлары икеләнсә, ә тырнаклар сына башласа, моның сәбәбе С витамины һәм тимер җитмәү булырга мөмкин. С витамины коллаген синтезында катнаша һәм тимернең сеңүенә ярдәм итә.
Тире коры була башлый һәм җыерчыклар барлыккка килә
Тиренең матурлыгы да С витаминына бәйле. Ул коллаген барлыкка килү өчен кирәк һәм тиренең дымын сакларга булыша. Витамин җитмәгәндә тире купшаклана, төсен югалта.
Буыннар авырта башлый, сөякләр зәгыйфьләнә
Буыннар авыртуы, аларның ялкынсынуы – организма С витамины җитмәүне күрсәтүче сигналларның берсе.
С витамины тукымаларны яңарту процессында катнаша. Аның җитмәве буыннар авырта башлауга, сөяк тыгызлыгының кимүенә китерергә мөмкин. Организмда С витамины җитмәгән кешеләрдә ревматоидлы артрит ешрак күзәтелә.
С витаминын кайдан алырга?
С витамины организмда тупланмый, шуңа күрә аны һәр көнне ризык аша алырга кирәк.
Күпләр уйлаганча, лимон – иң бай С витамины чыганагы түгел: 100 грамм лимонда ул нибары 40 мг гына.
Ә менә түбәндәге җиләк-җимеш һәм яшелчәләрдә аның күләме күпкә күбрәк:
Цитруслар: әфлисун, грейпфрут, лайм
Җиләкләр: кара карлыган, кура җиләге, мүк җиләге,
Яшелчәләр: болгар борычы, брокколи, кәбестә, помидор
Җимешләр: киви, яшел алма, виноград
Яшеллек: шпинат, кузгалак, яшел борчак, тозлы кәбестә
Следите за самым важным и интересным в Telegram-каналеТатмедиа
Комментарий юк