Татарстан рәссамнары дөньяда таныла

Татарстан наив рәсем сәнгате дөньякүләм аренага чыкты. Күптән түгел генә Лондонда наив сәнгатьне колачлаган китап дөнья күрде. Саллы басмада Татарстан егетләре Альфред Шәймәрданов һәм Виктор Тимофеев иҗаты да урын алган.

Бүген Казан Кремленең «Манеж» күргәзмәләр залында «Татарстанның заманча наив сәнгате» дигән түгәрәк өстәл оештырылды. Үзенчәлекле сәнгатькә багышланган чараны рәссамнарыбыз Виктор Тимофеев һәм Альфред Шәймәрданов алып барды. Алар шулай ук күптән түгел генә Англиядә нәшер ителгән китап белән дә таныштырды. Биредә дөньяның төрле илләре: Англия, Франция, Германия, Италия һ.б. 15 рәссамының картиналары урын алган. Шулар арасында Татарстан иҗатчыларын күрү безнең өчен дә зур мәртәбә (китапта Россия түгел, Татарстан рәссамнары диелгән!). Альфред һәм Викторның халыкара проектта 10ар картинасы тәкъдим ителгән.

Лондон редакторларының Татарстан рәссамнарын ничек эзләп табуларын иҗатчылар гади аңлата. Барысы да интернет аркасында икән. «Эшләремне интернет киңлекләренә урнаштырам. Берзаман Көньяк Африкадан элемтәгә керделәр. Алар минем рөхсәтемне сорап, үзләре үк китап авторларына рәсемнәремне җибәргәннәр дә. Россия - зур ил, бәлкем тагын сезнең шикелле иҗат итүчеләр бардыр, дип тә сорагач, Витяны тәкъдим иттем. Бик шатланып риза булдылар. Менә шулай итеп без әлеге үзенчәлекле китапка эләктек. Иң куанычлысы, бу процесс бик тиз барды. Бездән бары тик 10ар картинаның фотосын гына җибәрәсе булды», - дип шатлыгын уртаклаша Альфред Шәймәрданов.
 


Альфред Шәймәрданов рәсем сәнгатенә 32 яшендә килә. Хәзер инде ул 20 елдан артык наив юнәлешендә иҗат итә. Билгеләп узарга кирәктер, наив сүзе инглизләрдән кергән, ул - беркатлы, примитив сәнгать диебрәк аңлатыла. Татарстанда мондый юнәлештә эшләүчеләр юк дәрәҗәсендә. Гәрчә бу сәнгать төре XIХ-ХХ гасырларда ук барлыкка килгән булса да.

– Мин иҗатка акча өчен килмәдем, - ди Альфред әфәнде. - Урамнан кереп рәсем ясый башлаучыларга шикләнебрәк карыйлар бездә, ә безнең картиналар – профессиональ эшләр, классиклардан бер дә ким түгел. 20 елдан артыкка сузылган иҗат юлым шактый кызыклы һәм гыйбрәтле узды. Рәссам дигән олуг исемгә лаек булыр өчен, әлбәттә, шимбә яки якшәмбе көнне генә пумала тотып утыру җитми. Ә һәр көн, даими рәвештә үз максатыңа барырга кирәк!

Наив сәнгатьне ХХ гасырларда барлыкка килгән дип әйтергә күнеккәнбез, әмма тау куышлыкларында сакланып калган борынгы кешеләр ясаган хайван сүрәтләре моның алай түгел икәнен раслый сыман. Адәм баласы фикерли белә башлаган дәвердән килгән сәнгатькә якын киләчәктә Татарстанда да игътибар артыр кебек. Сакраль, символик мәгънәләрне җиткерә алган әлеге сурәтләр халыкны башкача фикерләргә, матурлыкны күңел аша тоярга өйрәтә. Тимофеев һәм Шәймәрданов картиналары моңа ачык мисал булып тора.

Түгәрәк өстәл барышында рәссамнарның иҗаты белән якыннан танышу мөмкинлеге дә булды. Виктор Тимофеевның Лондонда чыккан китапка кергән картиналары биредә урын алган иде. Ә Альфредның «Мин кыш аеда туган», «Әтәч кычкырды» әсәрләре әле быел гына иҗат ителгән. Алар «Манеж»га килүчеләрдә зур соклану уятты.

сылтама: http://intertat.ru/tt/madaniyat-tt/item/45970-tatarstan-r%D3%99ssamnaryi-d%D3%A9nyada-tanyila-foto.html

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Реклама
Хәзер укыйлар
  • «Таккан белән теккән кебек без...» – Кайнана белән ничек торасың син? Минем сыман гомер буе бием белән яшәгән, башкалар кайнаналарын сөйләгәндә сүзгә кушылмаган кешегә бу сорауны бик еш бирәләр. Җавабым гел бер була минем: – И-и, рәхәт бит аның белән! – дим. Чын күңелдән әйтәм! Бер риясыз...
    4113
    10
    111
  • Гомерем усал кайнана, исерек ир белән үтте 8   Рәфис тә, кайнатам да туасы баланың малай булуын  бик тели иделәр.  Ирем: «Малай тусын, Алладан сорап дога кыл әле», – дип, авылдагы сукыр Фәния карчыкка сәдака да илтеп бирде. Ул заманда туасы баланың кызмы, малаймы икәнен алдан белеп булмый иде шул...
    12351
    2
    90
  • «Ирең яратсын дисәң, кайнанаңны ярат» – Бу – төп нигез. Ишле гаилә! Эшле гаилә! Монда килгән-киткән кеше дә бик күп булыр. Ә син шушы йортның хуҗабикәсе булырсың! Әнинең – кайнанамның туйда әйткән бу сүзләре бүгенгедәй колагымда яңгырап тора. Ул көнне ишеткән теләкләрнең бик күбесе күптән онытылды, ә әнинекеләрне гомерлеккә хәтерләп калганмын. Матур тормышның башы шушы сүздән үк башлангандыр.
    2518
    9
    86
  •  Гомерем усал кайнана, исерек ир белән үтте 10  Мин, иремне уятмаска тырышып, куенымда мыш-мыш килеп йоклаган баламны саклык белән агач караватка китереп салдым. Өстемдәге пальтомның төймәләрен чишеп, чөйгә өлдем. Урамда апрель башы булуга карамастан бик суык иде шул, кар да эреп бетмәгән. Салкын төндә печән өстендә баламны кысып кочаклаган килеш төн кундым бит.
    12867
    4
    72
  • Гомерем усал кайнана, исерек ир белән үтте 7 Туасы сабый дөньяга барыбер туа, дип юкка гына әйтмәгәннәрдер. Хәзер узган гомеремне уйлыйм да, җүләрлегемә исем-акылым китеп утырам…
    15875
    1
    69
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 23 сентябрь 2022 - 03:35
    Без имени
    Ати анисе бирган акчагада хужа булмый а, биграк инде. Ул хадаре йыуаш булып ни. Ати анисе, акча бирган е, лучше диваны узларе алып бирсен нар иде дип та уйлап куйдым. Ул бианай оялмыйча шул акчаны алып, узена Яна диван алган что-ли? Ансын анламадым.
    Гомерем усал кайнана, исерек ир белән үтте 11
  • 23 сентябрь 2022 - 11:05
    Без имени
    25 яшендэ кияугэ чыккан, 10 ел баласыз торган, бэхетен 35 яшьтэ тапкан, а Айнурга 30 яшь. Барда дорес язылган бит?)))
    Бәхетле булырга хакым бар!
  • 23 сентябрь 2022 - 11:17
    Без имени
    шулай мыскыл итәләр шул үзләреннән артык уңган, булган киленне. Мине кайната белән кайнана малайлары үлгәнче, малайларыннан мыскыллатып тордылар. Малайларын аракы эчереп миңа каршы котырталар иде. Нормальный кеше малаен аракы эчәргә өйрәтми бит инде?! Малайлары эчеп кайтып тавыш чыгара иде, мин тормышны тартып яшәдем. Мин аллага шөкер, намазлы булып гомеремне дәвам итәм, малайлары үлде. Мин котылдым аллага шөкер, алар баласыз калды.
    Гомерем усал кайнана, исерек ир белән үтте 11
  • 22 сентябрь 2022 - 22:32
    Без имени
    Фагыйлэ остэп тэ жибэрэ ахры, купертеп арттырып жибэргэн урыннары бар.
    Гомерем усал кайнана, исерек ир белән үтте 11
  • 23 сентябрь 2022 - 18:07
    Без имени
    Автор "ыштанга ябышып " узен генэ мэсхэрэлэу тугел, балаларнын да жэллэмэгэн. Балалары кимсетелеп, комплексы булып ускэннэрдер. Авторы жэллэмим, отвращение.
    Гомерем усал кайнана, исерек ир белән үтте 11
Реклама
«Татар мамык шәле» бренды нәрсә ул?
«Татар гаиләсе / үрнәк алыгыз»
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда