«Килмешәк» ник йөрәкне өзә?

Без аны озак көттек. Яшь драматург Сөмбел Гаффарованың «Килмешәк» спектакленең премьерасын, диюем. Без аның язылу тарихын да, пьесаның төп герое Нәкыйпнең прототибы кем икәнен дә белә идек.

Нәкыйп – сугышта хәбәрсез югалган меңәрләгән татар егетләренең берсе – Сөмбелнең үз туганы. Япь-яшь улының үлеме белән килешә алмаган әнисе аны гомере буена тилмереп көтә, үлмәгәндер, исәндер, әсирлеккә эләккәндер дә, илгә кайта алмыйдыр дип, үз-үзен юата. Улын өзелеп сагынганда, ул киткән якка очкан киек казлар артыннан сәлам юллагандыр, һәм... көткәндер...

Пьесаның эчтәлеге буенча, Нәкыйп сугышта әсир төшеп, чит илгә эләгә. Туган иленә юллар ябык, ничек кенә теләсә дә, сөйгән Зәйтүнәсен дә, газиз анасын да, туган авылын да ул башка күрмәячәк. Басу тутырып утырткан бәрәңгесе, хатыны Джоаннаны Җаным дип атаулары, борынгы сәгатьләре – туган ягының бердәнбер төсе. Әнисенең, Зәйтүнәсенең өзелеп көтүен чакрымнар аша да тоя ул. Джоанна да тоя аны, һәм гомере буе ут йотып яши: менә-менә тимер пәрдә күтәрелер дә, Нәкыйбе үз иленә кайтып китәр.

Көннәрдән бер көнне, чынлап та, тимер пәрдә ачыла ул... Нәкыйп кенә...

Нәкыйп-Зәйтүнә язмышы – меңәрләгән татар егет-кызларының язмышы ул. Милли фаҗигабез... Өзелгән җепләр, югалган эзләр... Киселгән өмет... Гомере буе кайтыр дип көткән әнисенең дә, пьеса ахырына өмете киселгән: кайтмастыр инде аның баласы.

Авыр да, аяныч та, кызганыч та. Бер гөнаһсыз җаннарның болай җәфа чигәргә мәхкум булуы кызганыч. Күз яшьләрен тыярлык түгел.

 

Спектакль тәмам. Шыгрым тулы зал артистларны аягүрә алкышлый. Бер минут, өч, биш минут буе тынмый алкышлар. Афәрин! Афәрин, Сөмбел!

фото: Рәсим Назмиев

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Үги әнкәйнең җылы йөрәге «...Үги ананың бик әйбәтләре була. Гадәттә, алар турында гел яман сөйлиләр, ләкин алар турында юньле сүзне күбрәк сөйләргә кирәк. Чит канга ана булырга тырыша бит ул. Мәҗбүри яратып булмый бит. Ә ул рольгә кереп «уйнарга» тиеш. Бала исә рольгә керми, «уйнамый». Ике артистның берсе уйнап, икенчесе уйнамаса, спектакль туа алмый. Үги аналы гаиләдә әнә шуңа күрә җылы, уңай тормыш коруы бик кыен. Үги аналарны кызганырга, ихтирам итәргә кирәк...» Мөхәммәт Мәһдиев «Мәңгелек яз» әсәрендә үги әниләр турында әнә шундый уйлануларын язып калдырган. Үги тормышны үз башына төшкәннәр генә аңлыйдыр, мөгаен. Үги ананың да, үги баланың да үз хәле... Әмма гомер уртасына җиткән ир балачагын искә алганда «Үги әниләргә һәйкәл куярга кирәк», – ди икән, димәк, барлык үги әниләр дә, халык телендәге кебек, явыз түгелләр. Чит балаларны карап үстерә икән, димәк, алар олы йөрәкле... Үги әни белән үскән Татарстанның халык артисты Җәвит ШАКИРОВ үзе сөйләсен әле...
    8639
    10
    103
  • Егетемне кыйнадым – Ышанмыйсызмы? Чынлап әйтәм! Ул бу хакта хәтта полициягә хәбәр иткән.
    8911
    2
    71
  • Бәхетле булырга хакым бар!  Мин кияүгә 25 яшемдә чыктым. Яратып чыктым...
    8742
    8
    68
  • Өч кенә көнгә... – Кирәкми. Кешечә түгел бу. Шалтыратмагыз. Өметләнеп көткәнче, алдан ук барысын да аңласын. Башка бер сүз дә әйтмичә, нянечка балалар янына кереп китте. Ишек тавышы йөрәкне сызып үткән кебек булды. Бар да тынып калды. 
    4374
    4
    49
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 23 июль 2021 - 18:22
    Без имени
    Мене шулай кысылып купме бала бехетсез шул.Узебезнен баштан утте
    Кемнәрдән бәйләтим яраны?
  • 25 июль 2021 - 19:20
    Без имени
    Ай, рәхмәт яугырлары!!!!! бик тә нык сөендем бала өчен! Нянечкага рәхмәт!!! Йөрәкләренә, бәгырьләренә үтә торган итеп аңлатып әйтә белгәне өчен! Аллаһы Тәгалә аның аша, ир белән хатынга туры юл күрсәткән, гомерлек үкенечкә юл куймаган.
    Өч кенә көнгә...
  • 24 июль 2021 - 15:57
    Без имени
    Уф.... Йорэккэемне....
    Өч кенә көнгә...
  • 26 июль 2021 - 14:07
    Без имени
    Нәкъ шулай . Тик партнер бер генә булырга тиеш , югыйсә , хатын - кыз үзенең тәнендәге җепселләрен башкаларга таратып , үзе авыру булып калачак .
    ​Назлану өчен алты медицина сәбәбе
  • 22 июль 2021 - 16:52
    Без имени
    Мондый язмаларны еламыйча укый алмыйм,чонки минем бабамда узган ул концлагерларны,9май житсэ бакча артына чыгып жылый иде, соныннан Аны оправдали, ещё орден бирделэр,Бер солдаты коткарган очен,рэхмэт Ана,онытмаган...
    Ева-Мөслимә
Реклама
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан