Том Сойер фестивале – кирәкле гамәлме яисә «мәеткә компресс кына куюмы»?

Казанда тарихи кыйммәткә ия нибары 70 кенә агач йорт калган. Ә бит мондый борынгы йортлар шәһәребезнең бизәге, тарихыбызның мөһим сәхифәләре. Әнә шул тарих шыпырт кына бездән китә бара.

Том Сойер фестиваленең максаты шушы йортларның гомерен озынайту, шәһәр халкына аларның матурлыгын күрсәтү, әһәмиятен аңлату.

Фестиваль безнең өчен яңалык түгел. Быелгысы инде өченчесе. Исегездә булса, ул беренче тапкыр 2016 елның җәендә узган иде. Проектның идеясе безгә Самара шәһәреннән килде. Беренче елны Казандагы 3 агач йортның фасады яңартылды. Быел исә әлеге фестивальгә Россиянең 25 шәһәре кушылачак.
Үзгәрешләр Казанның үзендә дә бар. Быел инде берьюлы алты йортны кеше күзенә оялмыйча күрсәтерлек хәлгә китерәчәкләр. Һәм беренче тапкыр фестивальгә Бөтендөнья татар яшьләре форумы да кушылырга тели. Алар җаваплылыгында Иске-Татар бистәсендәге йортлар булачак.
Бу җәйдә Волков ур. 14, Достоевский ур. 12, Калинин ур. 4, Фатыйх Кәрим ур. 11, Сара Садыйкова ур. 14, Габдулла Тукай ур. 33 адресларында урнашкан  йортлар үзгәреш кичерәчәк. Арада бер йорт – «Беркутов йорты»н реставрацияләү өчен 1 миллиннан артыграк акча кирәк. Бу акчаны хәйрия ярдәмендә тупларга уйлыйлар.

Том Сойер фестивале тулысынча иҗтимагый нигездә уза. Төп көч, билгеле, волонтерлар. Узган ел мәсәлән 150 кеше катнашкан булса, быел йортлар саны да күп, ярдәмчеләр дә күбрәк кирәк. Волонтер булып теләге булган һәркем катнаша ала, бернинди дә чикләүләр юк. Ә монда эш җитәрлек.
Иң зур эш, әлбәттә, инде эшләнгән: йортлар сайланган, анда яшәүчеләр белән килешенгән, экспертлар (Казан дәүләт архитектура-төзелеш университетының реставрация һәм реконструкция кафедрасы белгечләре, Татарстан Республикасының Реставраторлар Берлеге әгъзалары, Бөтенроссия тарихи һәм мәдәни һәйкәлләрне яклау җәмгыятенең Татарстан бүлеге) йортның торышына бәя биреп, реконструкция планын төзегән.

Йортларны ничек итеп сайлыйлар дигән сорау туарга мөмкин. Беренче һәм иң мөһим шарт: йортның хуҗасы булырга, ул ташландык булмаска, хуҗалар йортны реконстркуцияләргә ризалык бирергә тиешләр.

Аннары инде төп эш башлана: йортның тышкы кыяфәте борынгы рәвешенә китерелә, бизәлешендәге җитмәгән элементлар кабаттан ясала, йортның фасады яңартыла (нинди төстә буласы хуҗалар белән килешенә).

Быелгы фестивальнең генераль партнерлары: «Капри» төзелеш компаниясе, «Реставратор» компаниясе, тимер эшләнмәләр җитештерүче «Куябрик» һәм «Стучалли» остаханәләре. Ә буяулар белән «КолорДизайн» кампаниясе тәэмин итәчәк.  Узган ел өч йортны реставрацияләү партнерларга  3 миллион сум чамасына төшкән, быел исә якынча 5 миллин кирәк булыр дип фаразлыйлар.


Фестиваль эш белән генә түгел, ә төрле кызыклы чаралар, конкурслар, мастер-класслар, концерт номерлары белән үрелеп барачак.
Ул иртәгә, ягъни 2 июнь көнне Волков урамындагы 14 йорт янында башланачак. Көндезге 12дә теләге булган һәркемгә Казанның борынгы агач йортлары буенча экскурция үткәрәчәкләр. Сәгать икедә инде фестивальнең үзенә старт биреләчәк.

Фестивальне оештыручылар һәммәгезне дә көтеп кала. Бер генә ярдәм дә артык булмый. Җитмәсә, быел фестивальнең ачылышы изге Рамазан аена туры килә. Савап эшлим дигән кешегә менә дигән мөмкинлек. Пумала алып, буярлык көче булмаганнар волонтерларны чәй, сумсалар белән дә сыйлый ала бит.

Иске йортны буяп куеп кына аны саклап калып буламы, дигән сорау да туар. Бу оештыручыларның үзен дә бик борчый. Самарада, мәсәлән, әлеге чарага шәһәрнең Капиталь ремонт фонды да кушылган, йортларның фасады гына түгел, коммуникацияләре, түбәсе, нигезе дә яңартыла. Кызганычка, бездә әлегә алай түгел шул. Әмма Татарстан Президенты ярдәмчесе Алеся Балтусова сүзләренчә, шушы рәвешле алар тарихи агач йортларга җәмәгатьчелекнең генә түгел, ә хакимиятләрнең дә игътибарын җәлеп иттерергә ниятли.


 

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Үги әнкәйнең җылы йөрәге «...Үги ананың бик әйбәтләре була. Гадәттә, алар турында гел яман сөйлиләр, ләкин алар турында юньле сүзне күбрәк сөйләргә кирәк. Чит канга ана булырга тырыша бит ул. Мәҗбүри яратып булмый бит. Ә ул рольгә кереп «уйнарга» тиеш. Бала исә рольгә керми, «уйнамый». Ике артистның берсе уйнап, икенчесе уйнамаса, спектакль туа алмый. Үги аналы гаиләдә әнә шуңа күрә җылы, уңай тормыш коруы бик кыен. Үги аналарны кызганырга, ихтирам итәргә кирәк...» Мөхәммәт Мәһдиев «Мәңгелек яз» әсәрендә үги әниләр турында әнә шундый уйлануларын язып калдырган. Үги тормышны үз башына төшкәннәр генә аңлыйдыр, мөгаен. Үги ананың да, үги баланың да үз хәле... Әмма гомер уртасына җиткән ир балачагын искә алганда «Үги әниләргә һәйкәл куярга кирәк», – ди икән, димәк, барлык үги әниләр дә, халык телендәге кебек, явыз түгелләр. Чит балаларны карап үстерә икән, димәк, алар олы йөрәкле... Үги әни белән үскән Татарстанның халык артисты Җәвит ШАКИРОВ үзе сөйләсен әле...
    8470
    10
    103
  • Егетемне кыйнадым – Ышанмыйсызмы? Чынлап әйтәм! Ул бу хакта хәтта полициягә хәбәр иткән.
    8740
    2
    71
  • Бәхетле булырга хакым бар!  Мин кияүгә 25 яшемдә чыктым. Яратып чыктым...
    8503
    8
    68
  • Өч кенә көнгә... – Кирәкми. Кешечә түгел бу. Шалтыратмагыз. Өметләнеп көткәнче, алдан ук барысын да аңласын. Башка бер сүз дә әйтмичә, нянечка балалар янына кереп китте. Ишек тавышы йөрәкне сызып үткән кебек булды. Бар да тынып калды. 
    4098
    2
    48
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 22 июль 2021 - 16:52
    Без имени
    Мондый язмаларны еламыйча укый алмыйм,чонки минем бабамда узган ул концлагерларны,9май житсэ бакча артына чыгып жылый иде, соныннан Аны оправдали, ещё орден бирделэр,Бер солдаты коткарган очен,рэхмэт Ана,онытмаган...
    Ева-Мөслимә
  • 22 июль 2021 - 11:16
    Без имени
    берниге дэ борчылма. ускенем. Вакытында. белгенсен. шунысына. соен. борчвылма. Узеннен чын. тормышын. алда. эле. Андыйларны. Аллахе. тагэлэ. кичерми. жэзасын. алыр. борчылма.
    Егетем... ике бала атасы икән инде
  • 23 июль 2021 - 11:25
    Без имени
    Бик аянычлы,котычкыч хэл.эх өлгермэгэн шул ана.рэхмэт Физэлия,уңышлар сезгэ.
    Киселгән муел  агачы
  • 22 июль 2021 - 20:00
    Без имени
    И это пройдёт.. Дигән бер акыл иясе. Тормыш тәҗрибәсе шулай туплана инде ул. Кешегә ничек ышанмыйсың... Андый подоноклар да бар инде ул. Елама дип әйтү җиңел лә ул. Син ела, ләкин аңардан файда булырмы дип уйла. Шулай булгач, яшеңне әрәм итмә. Ә ул киләчәктә барыбер бер кирәген алачак. Андыйлар гомергә үзгәрми. Бәхет телим сиңа.
    Егетем... ике бала атасы икән инде
  • 19 июль 2021 - 22:04
    Без имени
    Табаң юк мени, әзрәк башын "сафландырып" алырга. Нинди чит хатын белән язышу ул, син дә аның иренең номерын тап та языша башла. Белми дип тыныч кына йөрмәсеннәр. Син әдәп саклаганда алар мәхәббәт уенын башларлар. Котырту түгел, баштан үткәнгә язу. Сөйләшәсе килсә, ире белән сөйләшсен. Чит ир әйбәт инде. Гаилә алып бару түгел бит. Син юганны киеп, ашатып эчертеп чыгарасың,. Тәтиегет тапкан. Үзенекен тәти итеп тотсын да сөйләшсен. Язып җмбәр үзенә, иреңә язам дип.
    Ирем телефоннан башка хатын белән языша
Реклама
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан