Көчле рухлылар

Кем сез? Бу дөньяга ни өчен килгәнсез? Әгәр дә шушы сорауларга җавап бирә аласыз икән, үзегезне теләгәнегезгә ирешү юлында дип саный аласыз.

Әле күптән түгел генә аның янында булып кайттым. Сөйләшү авыр булыр, ә бәлкем барып та чыкмас, дип уйлаган идем. Аралаша-сөйләшә башлауның беренче минутларыннан ук ул мине үзенә каратты да куйды. Фикерләве, күп газаплар китергән катлаулы тормышына рәхмәтле булуы, кешеләрне яратуы, гомумән, дөньяны яратуы белән ул мине хәйран калдырды. Ә бит минем каршымда ике аягы протезда булган, шуңа да карамастан, сәхнәләргә чыгып, тамашачыларны үзенең моңлы тавышы белән онытылмаслык иткән кыз утыра иде. Аның ике сүзнең берендә: «Аллага мең шөкер», – дип кабатлавы озак вакытлар колак төбендә яңгырап торды.

Мин шунда бер нәрсәне ачык аңладым: нинди генә киртәләрне үтәргә туры килмәсен, ул бу тормышта үзен тапкан. Ә иң мөһиме – ул ялгыз түгел. Аның янында әнисе, озак еллар бергә хезмәттәшлек кылучы продюсеры, дуслары, туганнары бар.

... Әйе, бу бик мөһим. Физик мөмкинлеге чикле кешеләр дүрт стена арасында калмасыннар, арабызда булсыннар дип, гел әйтеп торабыз. Бары шул чагында гына алар үзләрен чит-ятим итеп түгел, җәмгыятькә кирәкле кеше итеп сизәрләр.

Әйткәнемә куәт итеп, бер мисал китерәм: Дима тууның беренче айларында яшьтәшләреннән берни белән дә аерылып тормый. Ул йөреп китә, беренче сүзләрен әйтә башлый. Һәм көннәрдән бер көнне үзенә йомыла. Өч яшендә балада аутизм галәмәтләре күренә башлый. Әнисе аны нинди генә клиникаларга йөртми, кемнәргә генә күрсәтми. Димага 5 яшь тулганда, гаилә беренче мәртәбә «Апрель» тернәкләндерү үзәгенә килеп эләгә. Һәм шунда әнисе тәүге мәртәбә җиңел сулыш ала. Ул хәзер баласының алдагы көннәрен яхшы күз алдына китерә. Бу вакытка инде әти кеше, авырлыктан куркып, гаиләдән чыгып китә. Һәм бүтән күзгә-башка күренми. Белгечләр бала белән генә түгел, аның әнисе, әбисе белән дә зур аңлату эшләре алып баралар. Аутист бала белән үзеңне ничек тотарга кирәклеген аңлаталар. Әкренләп Маратның әнисе дә шушы үзәккә эшкә урнаша. Аларның дуслары, фикердәшләре барлыкка килә.

Дима хәзер 4 нче сыйныфта укый. Әнисе аны көн саен мәктәпкә озата, каршы ала. Ул үзгә бала. Моны педагоглар да, укучылар да яхшы аңлый. Инде бүген берсе дә: «Мондый баланы өйрәтеп булмый», – дип бәгырьгә төшми. Тәҗрибә киресен күрсәтте. Өйрәтеп була. Теләк кенә булсын!

Кама Тамагы егете Динар Мифтахов турында да бары мактау сүзләре генә әйтергә мөмкин. Аны да язмыш зур сынаулар алдына куя. Ул урта мәктәпне тәмамлауга, юл һәлакәтенә очрап, умыртка сөяген зур зыян китерә. Озак вакытлар хастаханәләрдә ятулар тиешле нәтиҗә бирми. Ләкин егет рухын төшерми. Аны бит әле алда башланмаган тормыш көтә. Ул 2015 елда «ТИСБИ»ны уңышлы тәмамлый.

Ә аңарчы... 2010 елда районда Динарның бәхетенә «Акчарлак» спорт-сәламәтләндерү комплексы ачыла. Егет шунда йөри башлый. Сәгатьләр буе тренажер залында шөгыльләнә. Беррәттән байссейнга йөри. Һәм менә... Өч елдан соң спорт белән җитди шөгыльләнергә, дигән карарга килеп, Татарстандагы инвалидларның физкультура-спорт оешмасына мөрәҗәгать итә. Моннан тыш, ул армреслиг белән дә шөгыльләнә. Ярышларда алдынгы урыннар яулый.

Үҗәт, тырыш, максатчан егетне күреп алалар һәм академик ишү спорты белән шөгыльләнергә чакыралар. Күнегүләр, Россия чемпионатлары, җиңү арты җиңүләр... берсе дә аңа күктән ишелеп төшми. Ихтыяр көче, авырлык килгәндә сынмау-сыгылмау шулай итә. Юкка гына кәеф төшеп, кулдан эш төшкән чакларда тормыш сынауларына бирешмәгән әнә шундый көчле рухлы кешеләр искә төшә. Шөкерана гына кыласы бит безгә...

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Үги әнкәйнең җылы йөрәге «...Үги ананың бик әйбәтләре була. Гадәттә, алар турында гел яман сөйлиләр, ләкин алар турында юньле сүзне күбрәк сөйләргә кирәк. Чит канга ана булырга тырыша бит ул. Мәҗбүри яратып булмый бит. Ә ул рольгә кереп «уйнарга» тиеш. Бала исә рольгә керми, «уйнамый». Ике артистның берсе уйнап, икенчесе уйнамаса, спектакль туа алмый. Үги аналы гаиләдә әнә шуңа күрә җылы, уңай тормыш коруы бик кыен. Үги аналарны кызганырга, ихтирам итәргә кирәк...» Мөхәммәт Мәһдиев «Мәңгелек яз» әсәрендә үги әниләр турында әнә шундый уйлануларын язып калдырган. Үги тормышны үз башына төшкәннәр генә аңлыйдыр, мөгаен. Үги ананың да, үги баланың да үз хәле... Әмма гомер уртасына җиткән ир балачагын искә алганда «Үги әниләргә һәйкәл куярга кирәк», – ди икән, димәк, барлык үги әниләр дә, халык телендәге кебек, явыз түгелләр. Чит балаларны карап үстерә икән, димәк, алар олы йөрәкле... Үги әни белән үскән Татарстанның халык артисты Җәвит ШАКИРОВ үзе сөйләсен әле...
    8618
    10
    103
  • Егетемне кыйнадым – Ышанмыйсызмы? Чынлап әйтәм! Ул бу хакта хәтта полициягә хәбәр иткән.
    8885
    2
    71
  • Бәхетле булырга хакым бар!  Мин кияүгә 25 яшемдә чыктым. Яратып чыктым...
    8715
    8
    68
  • Өч кенә көнгә... – Кирәкми. Кешечә түгел бу. Шалтыратмагыз. Өметләнеп көткәнче, алдан ук барысын да аңласын. Башка бер сүз дә әйтмичә, нянечка балалар янына кереп китте. Ишек тавышы йөрәкне сызып үткән кебек булды. Бар да тынып калды. 
    4336
    4
    49
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 23 июль 2021 - 18:22
    Без имени
    Мене шулай кысылып купме бала бехетсез шул.Узебезнен баштан утте
    Кемнәрдән бәйләтим яраны?
  • 25 июль 2021 - 19:20
    Без имени
    Ай, рәхмәт яугырлары!!!!! бик тә нык сөендем бала өчен! Нянечкага рәхмәт!!! Йөрәкләренә, бәгырьләренә үтә торган итеп аңлатып әйтә белгәне өчен! Аллаһы Тәгалә аның аша, ир белән хатынга туры юл күрсәткән, гомерлек үкенечкә юл куймаган.
    Өч кенә көнгә...
  • 24 июль 2021 - 15:57
    Без имени
    Уф.... Йорэккэемне....
    Өч кенә көнгә...
  • 26 июль 2021 - 14:07
    Без имени
    Нәкъ шулай . Тик партнер бер генә булырга тиеш , югыйсә , хатын - кыз үзенең тәнендәге җепселләрен башкаларга таратып , үзе авыру булып калачак .
    ​Назлану өчен алты медицина сәбәбе
  • 22 июль 2021 - 16:52
    Без имени
    Мондый язмаларны еламыйча укый алмыйм,чонки минем бабамда узган ул концлагерларны,9май житсэ бакча артына чыгып жылый иде, соныннан Аны оправдали, ещё орден бирделэр,Бер солдаты коткарган очен,рэхмэт Ана,онытмаган...
    Ева-Мөслимә
Реклама
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан