ДРКБ баш табибы Рафаэль Шәвәлиев: “Тәрәзәдән егылып төшкән, велосипедта имгәнгән балаларны безгә атна саен алып киләләр”

Җәйге каникуллар башланыр алдыннан Республика балалар клиник хастаханәсе баш табибы Рафаэль Шәвәлиев мәктәп укучылары арасында җәрәхәтләнү очракларын кисәтү өчен нәрсә эшләргә кирәклеген искәртеп, үз киңәшләрен бирде.


– Җәй башлана һәм сез балалар арасында җәрәхәтләнү очраклары артуын көтәсездер, мөгаен?
– Балаларның җәрәхәтләнүе – өлкәннәрнең битарафлыгыннан килә. Өч яшькәчә бала үз-үзен саклый белми, ә менә иң кызыксынучан чоры шушы яшькә туры килә. Нәтиҗәдә, сабый егыла, пешә, нәрсәдер йота... Җәрәхәтләр эчке органнарга, сөяк-мускул системасына зыян китерергә мөмкин.



Яшүсмерләр дә игътибар таләп итә. Алар бик актив, спорт белән шөгыльләнә, велосипедтан егыла, кул-аякларын җәрәхәтли. Әле мин имчәк балаларны телгә алмадым. Алар шуышырга, хәрәкәтләнергә өйрәнгәндә биек булмаган урыннан егылып та ныгып бетмәгән сөякләрен сындырган очраклар бар.

Балаларны ачык тәрәзәләргә якын китермәгез. Җәен безгә атна саен диярлек москит челтәренә таянып, егылып төшкән балаларны алып киләләр.

– Ашыгыч ярдәм таләп иткән берьюлы ничә баланы кабул итә аласыз?
– Ашыгыч медицина ярдәме күрсәтү системасы безгә теләгән кадәр баланы кабул итәргә мөмкинлек тудыра. Реанимация, реанимобильләр, санавиация эшли, кабул итү, операция  бүлекләре бар. Реанимация урыннары – 52. Гадәттән тыш хәл була калса, җәрәхәтләнүчеләрне үзебездә кабул итә алабыз.

– Әйтик, бала аягын сындырганнан соң хирург өстәленә ятканчы күпме вакыт үтә?
– Бу - төрле вакыт, төрле җәрәхәтләр. Баланы ашыгыч рәвештә табибка китереп җиткерү мөһим, чөнки тиз арада эчке органнарның функциясен торгызырга кирәк. Җәрәхәтләр кан тамырлары, сулыш, сөяк-мускул системасына зыян салырга мөмкин бит.


Гадәттә, баланың хәле ачыклангач, ул бер-ике сәгать эчендә операция өстәленә ята. Бу вакыт тикшерү, рентген ясау, компьютер томографиясе үткәрү өчен җитә. Бездә җәрәхәтләр буенча травматолог-ортопедлар, нейрохирурглар, офтальмологлар, яңак-йөз хирурглары, лор-белгечләр тәүлек әйләнәсе эшли.

Республикада медицина ярдәменең өч баскычлы системасы булдырылды. Беренче баскыч – Үзәк район хастаханәсе, бу – яшәү урыны буенча ярдәм. Ә анда кирәк дип тапсалар, кешене муниципаль үзәкләргә китерәләр. Без исә вәзгыятьне контрольдә тотабыз: Реанимация-консультация үзәге эшли, барлык 30 муниципаль үзәктә дә видеокамералар урнаштырылган. Шуның аша бөтен пациентлар турында хәбәр алып торабыз. Кирәк булса, безнең табиблар муниципаль үзәкләргә чыга, яки кешене  санавиация белән китерәләр. Нейрохирургия ярдәме, корсак җәрәхәтләре, янбаш сөяге җәрәхәтләре булганда Үзәк район хастаханәләреннән үзебез вертолет белән алып киләбез.



– Экстремаль спорт төрләре белән мавыгу җәрәхәтләнүгә йогынты ясыймы?
– Спорт белән шөгыльләнгән балада үз-үзен саклау тойгысы көчле, мускуллары да нык була. Шуңа күрә ул башка балаларга караганда авыртуларны җиңелрәк кичерәдер, бәлки. Өлкәннәр балаларга ничек үзеңне саклау турында аңлатырга тиеш. Урамны ничек чыгарга, велосипедта ничек йөрергә, ничек туктарга.

Елына йөзләгән бала велосипедтан егылып җәрәхәт ала. Әлеге транспорт чарасын экстремаль спорт төренә кертергә кирәк. Балага велосипедта автомобиль юлы, тротуарлардан йөрергә рөхсәт итәргә ярамый. Йөртә белмәгән бала рульгә егылып, эчке органнарына җитди зыян китергән очраклар күп.

– Җәй дәвамында җәрәхәтләр белән бәйле күпме мөрәҗәгать килә?
– Безнең хастаханәгә генә дә ике меңнән артык баланы китерделәр. Биредә авыр очраклар турында сүз бара. Быелның өч ае эчендә авыр җәрәхәт алган 500 баланы кабул иттек. Бүген бездә 850 бала дәвалана. Соңгы биш-ун елдагы динамиканы өйрәнәбез. Яшүсмерләр арасында җәрәхәтләнү очраклары арта бара. Соңгы 5 елда ул 8,5 процентка арткан. Гомумроссия күрсәткечләре белән чагыштырганда, бу - 20,5 тапкырга күбрәк. Шул ук вакытта үлем очракларының кимүе куандыра. 5 ел элек андый очраклар күбрәк иде – 120. Үткән ел 85 баланы югалттык.

Өлкәннәр балаларны су буенда да күз уңыннан ычкындырырга тиеш түгел. Узган ел һәлак булучыларның чиреге – суда батучылар. Башкаларда булмаган югары квалификацияле медицина ярдәме турында әйткәндә, гипотермияне телгә алырга кирәк. Әлеге технология бездә ТР Сәламәтлек саклау министрлыгы ярдәме белән моннан өч ел элек пәйда булды. Җәрәхәтләнгән бала түбән температура шартларына урнаштырыла, шул рәвешле баш мие саклана. Шуның бәрабәренә без үткән ел - җиде, быел өч баланы коткардык.

– Хастаханәләрнең ачык рейтингын төзү тәкъдименә ничек карыйсыз?



– Уңай. Россиядә хәзер рейтинглар бар, Татарстандагы рейтингны ТР Сәламәтлек саклау министрлыгы төзи. Медицина туризмының үсүе күзәтелә: үткән ел безгә башка илләрдән һәм төбәкләрдән 2,5 мең кеше дәваланырга килде, 70 миллион сум акча эшләдек. Безнең табибларга ышаналар. Белоруссия, Таҗикстан, Үзбәкстан республикалары, Мурманск, Вологда өлкәләреннән киләләр. Аларда кардиохирургия, кан тамырлары хирургиясе, урология белгечләренә ихтыяҗ зур.

http://intertat.ru/tt/society-tt

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Юлдаш Бүген – 2 гыйнвар. Алиянең генә туган шәһәрен инде өч ел күргәне юк. Күңел ярасы өч ел буе төзәлмәде... Төне буе елап чыкканнан соң кисәк кенә җыенды да, өч ел элек Мәскәүгә чыгып китте ул...
    7863
    1
    76
  • Яңа ел төне сере – Сәлам! Тагын бер ел үтеп китте. Очрашу төне җитте...  Телефон экранында көтелгән һәм таныш сүзләрне күрүгә Ләйлә  елмаеп куйды. Онытмаган! Быел да үзе беренче яза... Яңа ел төнен каршы алганда нәкъ төнге өчтә... Менә инде унынчы ел шулай...
    8914
    2
    65
  • Тапкыр малай Әнисе тиз генә кайтмады. Ул, гомумән, кайтмады. Хәбәре дә юк, үзе дә. «Суга төшкәндәй югалды», – дип пошынып, елап-сыктап йөрде Фатиха апа. Әтисен госпитальдән кабат фронтка җибәргәннәр. «Хәдичә килеп җитә алмады», – дигән ул хатында. Ризык төягән Хәдичә, мөгаен, ач гидайлар кулыннан кичкәндер дигән уйда тукталдылар. 
    6032
    3
    58
  • Хат язучы Көтелмәгән хат Айдарның бөтен күңелен актарып ташлады. Кайтасы көнен минутлап санап көтә солдат. 
    4356
    0
    49
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 28 гыйнвар 2022 - 07:57
    Без имени
    Русчалап.Безумно люблю дигән шул була инде.Шулай тиеш диеп үскән инде ул эгоист булып.Бүген иртәгә ата анасы булмаса нишләр ул Ринат дигән әфәнде! Бер пример языйм әле.Улыбыз өйләнгәч первый взнос бирдек квартирага.Икенче ел үзебез диңгезгә киттек.Туган тиешле берәү аптырады,түләп тә беттегез мени ипотеканы диеп.Ир әйтте,15 ел мин ялда итмәсәм,ком кебек коелып бетәм бит,ярдәм иттек,хәзер инде үзләре диеп.Аллага шөкер тырышып эшләп улым киленем түләп беттерделәр 7 ел эчендэ.Универда түләп укыттык,әйдә инде дальше сами.....Икенче улыбызга да шулай ук, укыттык,ярдәм иттек квартира алганда...
    Үз сөягем үземә авыр түгел
  • 28 гыйнвар 2022 - 07:42
    Без имени
    Чишмә районы Сафар авылына кунакка кайтып йөри идем.Әңкәйнең икетуган апаларына.Шунда улы әйтте,клубка чыгабыз,минем яннан ерак китмә,бездә урлыйлар кызларны диеп.40 ел элек.Әле ничектер белмим.Башка район егетенә кияүгә чыктым.Бер белмәгән кешегә ярәшеп китүләр,ай һай авырдыр.Ә йөрегән егетенә чыкса бу инде урлау түгел,бу алдан уйланган сценарий гына.
    Минем карт әбиемне дә, әбиемне дә, әниемне дә урлаганнар
  • 26 гыйнвар 2022 - 21:41
    Без имени
    Хэзер куп инде андый гаилэлэр,балалар дип яшэуче,куплэре ипотека тули бит,чынлап та берэр башка эйбер алырга уйласалар,эти-эни узлэре ярдэм кулын суза,булыша алганнарына соенэ-соенэ.
    Үз сөягем үземә авыр түгел
  • 26 гыйнвар 2022 - 22:00
    Без имени
    Безнен аниебез гел шулай пешерер иде коймакны без торганчы мичка ягып тамле ислар боронны кытыклап уята иде . И гомерлар анида юк хазер андый мичта юк ...без исанбез
    Мич коймагы
  • 26 гыйнвар 2022 - 12:46
    Без имени
    Сез балалар кеше булсын дип яшэгэн очен алар шундый эгоистлар. Нишлэптер эчеп йоручелэрнен эти-энисе кадерле була, алар узлэре турында уйлыйлар. Ризалашыгыз, тик узегезнен кайтып керергэ урыныгыз булсын.
    Кызларым каршы булса да, кияүгә чыгаргамы?
Реклама
«Татар мамык шәле» бренды нәрсә ул?
«Татар гаиләсе / үрнәк алыгыз»
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда