Розаларны кышка ничек әзерләргә?

Розаларны кисү нәрсә бирә?

Розаларны көзен кисү берничә мөһим бурычны хәл итәргә ярдәм итә.

1. Куакны санитар чистарту. Зәгыйфь, нечкә, сынган һәм авыру ботакларны алып ташлыйлар. Кышын алар инфекция чыганагына әйләнергә һәм корткычлар өчен сыену урыны булырга мөмкин. Мондый чистарту үткәрелмәсә, куак кышка зәгыйфьләнеп керә, ә язын озак тернәкләнә.
2. Куакка кирәкле форма бирү. Кышка каплау уңайлы булсын һәм куак эченә һава яхшы үтсен өчен, эчкә таба үскән, куакны куерта торган ботакларны кисеп алалар. Аларны калдырсаң, куакның эчке өлеше куера, нәтиҗәдә, гөмбә авырулары үсешенә уңай шартлар туа.
3. Куакны үсәргә стимуллаштыру. Ботакларны кыскарту йоклаган бөреләрнең уянуына ярдәм итә һәм язын алардан көчле үсентеләр үсеп чыга.
4. Кышка каплауга әзерләү. Җыйнак куакны чыршы ботаклары яки агроспан белән каплау җиңелрәк. Бу – үсемлекнең өшү куркынычын киметә.

Розаның кайсы ботакларын кисәргә, кайсыларын калдырырга?

Авыру, корыган ботакларны, шулай ук өч-дүрт яшьтән өлкәнрәк карт ботакларны һәм прививка урыныннан түбәнрәк үсеп чыккан кыргый үсентеләрне кисеп ташлыйлар.
Чәй-гибрид розалар һәм флорибунда өчен иң көчле 3–5 берьеллык үсентене калдыралар. Үрмәле розаларда исә төп каркасны тәшкил иткән 5–7 ботакны саклыйлар.

Көзен розаларны кайчан кисәргә?

Иң кулай вакыт: төнге температура −2… −4° C га кадәр төшкәч, ә көндез +5...+10° C тирәсендә торганда. Әмма тотрыклы, көчле салкыннар башланганчы өлгерергә кирәк.
Һава торышы: коры һәм кояшлы көнне сайлау яхшырак. Дымлы һавада киселгән урыннар озаграк төзәлә, һәм гөмбә авырулары таралу куркынычы арта.
Кисү вакытын билгеләгәндә үз төбәгегезнең һава шартларын исәпкә алыгыз. Календарьдагы датага гына таянмагыз.

Розаларны ничек дөрес кисәргә?

Кисү ысулы розаның нинди төркемгә керүенә бәйле.
Чәй-гибрид розалар. Җирдән 30–40 см биеклектә калдырып кисәләр. Иң көчле 3–5 үсентене калдыралар һәм аларның һәркайсын өчтән бер өлешкә кыскарталар.
Флорибунда розалары. 40–50 см биеклектә кисәләр. Ботакларны күбрәк калдырырга мөмкин, ә очларын бераз кыскарталар.
Үрмәле розалар. Озын үрентеләрне өчтән бер өлешкә кыскарталар. Иң көчле 5–7 төп ботакны калдыралар, искеләрен һәм авыруларын алып ташлыйлар.
Штамблы розалар. Куакның формасына карап кисәләр, таҗына кирәкле форма бирәләр.
Ботакны дөрес кисү техникасы
Ботакны 45 градуслы авышлыкта, тышка карап торган бөредән 5 мм югарырак кисегез. Бу яңа үсентенең кирәкле юнәлештә үсүенә ярдәм итә.
Диаметры 5 миллиметрдан зуррак булса, киселгән урыннарны бакча сумаласы белән эшкәртегез яки төелгән күмер сибегез.
Киселгән урыннарны эшкәртү инфекциянең үсемлек тукымаларына үтеп керү куркынычын киметә. Киселгән урын зур булса, эшкәртмичә калдыру аркасында черергә мөмкин.

Кискәннән соң розаларны кышка ничек капларга?

Кискәннән соң куакларны гөмбә авыруларын булдырмас өчен 3 процентлы тимер купоросы эремәсе яки 1 процентлы бордос сыекчасы белән эшкәртәләр. Аннары кышка каплауга керешәләр.
Розаларны кышка каплау ысуллары
Төпләрен туфрак белән күмү. Куак төбендәге әйләнәне 15–20 см биеклектә коры туфрак яки торф белән күмәләр.
Һава-җилләтү ысулы белән каплау. Куак өстенә каркас урнаштыралар һәм аңа 2–3 кат итеп агроспан тарттыралар. Һава йөрсен өчен кечкенә тишекләр калдыралар.
Чыршы ботаклары белән каплау. Кыш чагыштырмача йомшак булган төбәкләрдә куакларны чыршы ботаклары белән каплау да җитәргә мөмкин.

Мөһим!

Розаларны тотрыклы салкыннар (−5...−7° C) башлангач кына капларга кирәк. Иртәрәк каплаганда куаклар артык дымланырга һәм бүртеп черергә мөмкин.
Көзге кисүдән соң розаларны дөрес каплау – аларны кышка әзерләүнең соңгы этабы.

Розаларны кискәндә еш очрый торган хаталар

1. Бик иртә кисү.
Нәтиҗәсе: бөреләр уянырга, өлгереп җитмәгән үсентеләр үсә башларга һәм беренче салкыннарда өшергә мөмкин.
Нишләргә: төнге салкыннар тотрыклы булганчы көтәргә.
2. Ботакларны артык түбән кисү.
Нәтиҗәсе: куак зәгыйфьләнә, өшү куркынычы арта.
Нишләргә: розаның һәр төркеме өчен тәкъдим ителгән кисү биеклеген сакларга.
3. Киселгән ботакның төбен калдыру.
Нәтиҗәсе: бу төп черергә һәм инфекция таралуга сәбәп булырга мөмкин.
Нишләргә: бөредән 5 мм югарырак кисәргә, озын төпләр калдырмаска.
4. Киселгән урыннарны эшкәртмәү.
Нәтиҗәсе: гөмбә спораларының үсемлек тукымаларына үтеп керү куркынычы арта.
Нишләргә: киселгән зуррак урыннарны бакча сумаласы белән эшкәртергә.

Йомгаклау

Розаларны көздән кисү – киләсе сезонда куакларның сәламәт һәм мул чәчәк атуы өчен мөһим чара. Кисү вакытын дөрес сайлагыз, розаның төркеменә туры килгән ысулны кулланыгыз.
Кисү эшләре тәмамлангач, розаларны кышка дөрес каплагыз. Көзге кисү, кышка әзерләү – уңышның мөһим шарты. Аларның берсен дә игътибарсыз калдырмагыз, һәм бакчагыз язын сезне матур чәчәкләре белән сөендерер.

Фото: ясалма фәһем генерациясе