Бала тугач корбан чалу мәҗбүриме? 

 

Шунысы шатлыклы, әби-бабаларыбыз башкарган төрле матур йолалар безнең тормышыбызда торган саен зуррак урын ала бара. Яшь әти-әниләр дә гаилә учагы тергезгәндә, бала туганда башкарыла торган йола-гадәтләрне яңадан торгызырга тырышалар. 

Шундый йолаларның берсе – бала тугач корбан чалу. Ул бала сау-сәламәт үссен дигән ният белән чалына. Бу йола турында төгәлрәк итеп безгә «Туган авылым» мәчете имам-хатыйбы Илнар хәзрәт Зиннәтуллин сөйләде. 

– Шуны аңларга кирәк: бала тугач корбан чалу – мәҗбүри гамәл түгел. Әгәр кеше моны эшләмәсә дә бернинди гөнаһ булмый. Ул бер саваплы эш булып санала. Шуңа күрә мөмкинлеге булмаган кешеләр корбан чала алмадык дип борчылмасыннар. Инде әгәр чалырга телиләр икән, малай туса – ике, кыз туса бер корбан чалына. Бала тугач корбан чалу – гакыйка корбаны дип атала. Ул башка корбаннар кебек үк чалына, «Фәлән улы фәлән исеменнән гакыйка корбаны» дип ниятләнә. Корбанны әти кеше исеменнән дә, бала исеменнән дә чалырга мөмкин, принципиаль аермасы юк. Гадәттә, корбанны бала туганнан соң, җиденче көнне чалалар. Ягъни күпме иртәрәк булса, шулкадәр әйбәтрәк дибез. Әгәр ул вакытка әти-әнинең мөмкинлеге юк икән, корбанны бала балигъ булганчы (13-14 яшькә җиткәнче) чалырга да мөмкин. Әгәр инде ул вакытка кадәр дә корбан чалынмаган икән, олы кешеләр үз-үзләренә дә чала ала. Шуны да белеп торырга кирәк: гакыйка корбанын Корбан гаете вакытында чалына торган корбан (вәҗип) белән бутарга ярамый. Вәҗип корбаны – мәҗбүри ул. Корбан гаетендә бер сарыклык акчаң бар икән, син гает корбаны чалырга тиешсең. 

– Корбан итен ничек дөрес бүлергә, кемгә бирергә? 

Теләгән кеше корбан итен үзенә дә калдыра ала. Кайберәүләр бер өлешен үзендә калдыра, бер өлешен мохтаҗларга тарата, бер өлешеннән мәҗлес оештыра. Корбан иртәрәк чалынса, аннары балага кырык көн булгач, корбан итеннән бәби ашы үткәрергә була. Балага исем кушу мәҗлесе белән, бәби ашын бутыйлар кайчак. Балага исем тугачтын ук кушыла, ә бәби ашы кырык көн булгач уздырыла. Бәби ашына дуслар-якыннар чакырыла, чалынган корбаннан ашлар, ризыклар пешерергә була. 

– Рәхмәт, хәзрәт! 

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Син минем балам! – Нихәл, улым! – Айдар Фидаилевич ак биләүдәге бәбине күтәреп, битенә үк терәде. Үз гомерендәге иң шатлыклы көне бүген аның! – Рәхмәт сезгә, Ләйлә! Бу бәхетне бүләк иткәнегез өчен. – Ир баланы күтәргән килеш Ләйләгә борылды. Хатын елый иде. Башта яшерен генә тамган күз яшьләре тора-бара тоташ үксүгә әверелде.  – Ай-дар... Фи-даи-левич... ба-ла-ны бир-мим... Бирә... ал-мыйм... – Ләйләнең бу сүзләре иңрәү булып чыкты. 
    9789
    5
    124
  • Бозым Сихерчеләр, имчеләрне никтер картаеп-бирчәеп беткән карчыклар кыяфәтендә генә күзаллый иде моңарчы Галия. Аларның яшәгән йорты да каядыр бер читтә, аулакта булырга тиеш иде кебек. Ул йорт үзе үк күңелдә шик уятырга, шом кертергә тиеш...  Ачык йөзле, ак яулыклы апа каршы алды аларны.
    5665
    1
    77
  • 6738
    2
    47
  • Ялгыш очрашу Инде ничә ел үткән, әмма аны күргән саен, атлап барган җирдән адымнарын әкренәйтә, йөзенә иңгән гаепле елмаюын махсус җыерылган кашлары астына яшерергә тели. Оныта алмый бугай шул...
    7910
    1
    44
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 18 сентябрь 2020 - 10:15
    Без имени
    Бик матур хикэя !!! Укыйсы да бик кунелле булды !!! Эйдэ бергэлэшеп устерсеннэр инде сабыйларын .... Лэйлэ узе дэ югалтуны кичергэн бит !!!Бэхет елмайган димэк .... Бэхетлэре булсын барча балаларнын да .... Кеше бэхет очен туа,бэхетле булсын hэркем ....
    Син минем балам!
  • 18 сентябрь 2020 - 14:00
    Без имени
    Бик яхшы эсэр,бик азлар гына анлый шул язмышнын кисэтуен.Яшь чагымда ирем бн ачуланышкач,сойлэшмим дип уземэ-узем суз биреп,ярты кон сойлэшмэсэм,ике улымнын берсе нык итеп авырый башлый иделэр,температуралар бн.Шуннан сойлэшэ башлыйсын инде,уртак борчу килгэч.Купме сынадым,гел шулай була иде,аннары тэкэбберлегемне читкэ куеп,элэгешсэк тэ,сойлэшмичэ йормэдем,мин хаклы булсам,ярар,Аннан минем Бер жирем жэ кимеми дип,уземне тынычландыра идем.Бер тирэ,аерылыйм микэн эллэ дигэн уйлар да кергэлэде,аннары уйладым,этилэре балаларга минем шикелле ук якын,бигрэк тэ ир балага,этилэреннэн аерып алсам,барыбер мине гаеплэрлэр,алар да бит ир кешелэр,алга таба узем генэ доес тэрбия бирэ алырмынмы дип,барысын уйлап торып калдым.Аллага шокер,хэзер шуна соенеп бетэ алмыйм,инде 45-ел яшибез.Балалар да гаилэле,аларга гел тигезлектэ уз балаларын узлэренэ устерулэрен телим.Балалар бэхете эти-энидэн тора.
    Бала хакы
  • 18 сентябрь 2020 - 14:47
    Без имени
    Шуннан ни булды?
    Яңгыр 
  • 18 сентябрь 2020 - 15:05
    Без имени
    Фото, фото, купме хатирэ саклый. Ойгэ кайткач, экрен генэ фотоальбом алып, карап утырырга яратам. Менэ балачак, менэ усмер чак, менэ мин инде усеп житкэнмен. Бу ваеыт аралыгында ни генэ булмады, ни генэ тормышта алышынмады. Сагынып искэ аласын. Тагын бер кайтыр идем дип эченнэн генэ хыялланасын.
    Фотолар дәвалый? 
  • 17 сентябрь 2020 - 09:00
    Без имени
    БИК шэп кинэшлэр.Истэ калдырырга кирэк эле.
    Әни кешенең өйләнгән улына киңәшләре
Реклама
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан
«Объективта – әни»
Кешелек хакында фәлсәфи уйланулар, робот София һәм ипи
Балачак – уйнар чак...