Төркиядән авыр хәбәр килде: бик якын кешебезне югалттык

Төркиядән кайгылы хәбәр килде: драматург Кайа Фатма Музаффер вафат булган...

Безгә бик тә якын кеше иде ул. 
Ә аңа без – татар халкы бик якын иде. 
«Казан мәликәсе Сөембикә» дигән әсәр язсын да, ничек инде безне үз, якын итмәсен ди?! 

Төркиядә яшәүче бу язучы ханымны ул вакытта редакциябездә эшләүче Саимә апа Ибраһимова эзләп тапкан иде. «Сөембикә» журналының юбилее алдыннан ул Сөембикә-ханбикәгә кагылышлы булган барлык әдәби, тарихи, документаль әсәрләрне тупларга кереште. Һәм менә безнең Сөембикәбезне зурлап әдәби әсәр иҗат иткән шундый язучы ханым барлыгын ачыклады. 

Ике арада хатлар йөри башлады. 1999 ел әле бу. 
Безгә, әлбәттә, аның ни өчен бу темага алынуы бик кызык иде. 
«Асылда, мин сезләрне (татарларны – Г.С.) бала вакытымнан ук беләм. Һичберегезнең йөзен күрмәгәнем хәлдә, сез бала вакытымнан ук йөрәгем түрендә урын алдыгыз, ул чакларда ук уемда булдыгыз. Чөнки беренче укытучым, яшь һәм гүзәл Гәүһәр ханым тумышы белән Казаннан булып, озак еллар безләрне андагы хәлләр белән таныштырып, аңлатып килде. Ул аңлаткан-сөйләгән һәрнәрсәдә тирән сагыш була, әрнү була иде», – дип язды Саймә апага беренче хатында ук Музаффер Кайа.

Шулай итеп, татар тарихы белән ул балачактан ук кызыксына, гомере буе аны өйрәнә һәм 1967 елда (үзебездә әле телгә дә алырга ярамаган бер вакытта) «Казан мәликәсе Сөембикә» дигән драма әсәре яза. 1968 елда «Төрек культура җәмгыяте» игълан иткән конкурста катнашып, беренче урынны ала. 
Аның кыз фамилиясе – Татарович. (Очраклы бер туры килү түгел бит инде бу, әйеме?!)

Хатында Сөембикә-ханбикә турында «бөек, көчле рухлы, мөхтәрәм хатын» дип язды ул. 
Кайа Фатма Музаффер – безнең редакциянең иң зур бүләгенә – «Сөембикә беләзеге»нә ия булды. Бу бүләкне алучылар арасында башка чит милләт вәкилләре юк, ул – берүзе. 

Бу көмеш беләзекне Саимә апа аңа Истанбул шәһәренә барып тапшырды. 
Ә аннан Кайа Фатма Музаффер үзе Казанга килде. 
Без ул көннәрне яхшы хәтерлибез әле. 
Сөембикә йөргән туфракка аяк басу дип кабул итте ул Татарстанга килүен. «Әйтерсең, еллар буе күрешмәгән туганнарым һәм Ватаным белән очрашам», – диде. 

Без мөхтәрәм кунагыбызга Казанның иң матур урыннарын күрсәттек, изге Болгар җиренә алып бардык, Тукай-Кырлайга–Кушлавычка алып кайттык, татар  авылында, татар гаиләсендә кунак иттек. 
Музаффер ханым Бөтендөнья татар конгрессының II корылтаенда кунак буларак катнашты. 

Аны озаткач, якын туганыбыздан аерылган кебек моңсуланып калган идек. 
Бүген дә бик моңсу... 
Авыр туфрагы җиңел булсын аның...

P. S. Саимә апа Ибраһимова «Казан мәликәсе Сөембикә» драмасын төрекчәдән татарчага тәрҗемә итте. «Сөембикә ханбикә» дигән җыентыкка ул әсәрдән дә бер өзек керде. 

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Син минем балам! – Нихәл, улым! – Айдар Фидаилевич ак биләүдәге бәбине күтәреп, битенә үк терәде. Үз гомерендәге иң шатлыклы көне бүген аның! – Рәхмәт сезгә, Ләйлә! Бу бәхетне бүләк иткәнегез өчен. – Ир баланы күтәргән килеш Ләйләгә борылды. Хатын елый иде. Башта яшерен генә тамган күз яшьләре тора-бара тоташ үксүгә әверелде.  – Ай-дар... Фи-даи-левич... ба-ла-ны бир-мим... Бирә... ал-мыйм... – Ләйләнең бу сүзләре иңрәү булып чыкты. 
    10285
    5
    129
  • Бозым Сихерчеләр, имчеләрне никтер картаеп-бирчәеп беткән карчыклар кыяфәтендә генә күзаллый иде моңарчы Галия. Аларның яшәгән йорты да каядыр бер читтә, аулакта булырга тиеш иде кебек. Ул йорт үзе үк күңелдә шик уятырга, шом кертергә тиеш...  Ачык йөзле, ак яулыклы апа каршы алды аларны.
    6074
    1
    82
  • 7243
    2
    52
  • Ялгыш очрашу Инде ничә ел үткән, әмма аны күргән саен, атлап барган җирдән адымнарын әкренәйтә, йөзенә иңгән гаепле елмаюын махсус җыерылган кашлары астына яшерергә тели. Оныта алмый бугай шул...
    8269
    1
    46
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 19 сентябрь 2020 - 07:50
    Без имени
    Минем курше авылга к лен булып тошкэн апам нэк шушындый тормыш а гомер кичерде, кайнэсе эгэр балалар га берэр кием алса апам барында мичкэ ата иде дип сойли, бер вакыт малае на бурек алып кайткан идём кулымнан тартып алдыда янып торган мичкэ а ты ди, ике каен сенелсе бар иде эти _энисе урынга калгач пинсэлэрен алдылар, э кайтып та алып китеп тэ карамадылар алар вафат инде хэзер, э апамны хэзер бик авыр чир бэреп екты шулай бер рэхэт курмэде язсан язып бетерэ торган тугел роман язырлык анын тормыш, аллам андый тормыш ны бер кемгэ дэ курсэтмэсен
    Инде минем чират...
  • 18 сентябрь 2020 - 10:15
    Без имени
    Бик матур хикэя !!! Укыйсы да бик кунелле булды !!! Эйдэ бергэлэшеп устерсеннэр инде сабыйларын .... Лэйлэ узе дэ югалтуны кичергэн бит !!!Бэхет елмайган димэк .... Бэхетлэре булсын барча балаларнын да .... Кеше бэхет очен туа,бэхетле булсын hэркем ....
    Син минем балам!
  • 18 сентябрь 2020 - 14:00
    Без имени
    Бик яхшы эсэр,бик азлар гына анлый шул язмышнын кисэтуен.Яшь чагымда ирем бн ачуланышкач,сойлэшмим дип уземэ-узем суз биреп,ярты кон сойлэшмэсэм,ике улымнын берсе нык итеп авырый башлый иделэр,температуралар бн.Шуннан сойлэшэ башлыйсын инде,уртак борчу килгэч.Купме сынадым,гел шулай була иде,аннары тэкэбберлегемне читкэ куеп,элэгешсэк тэ,сойлэшмичэ йормэдем,мин хаклы булсам,ярар,Аннан минем Бер жирем жэ кимеми дип,уземне тынычландыра идем.Бер тирэ,аерылыйм микэн эллэ дигэн уйлар да кергэлэде,аннары уйладым,этилэре балаларга минем шикелле ук якын,бигрэк тэ ир балага,этилэреннэн аерып алсам,барыбер мине гаеплэрлэр,алар да бит ир кешелэр,алга таба узем генэ доес тэрбия бирэ алырмынмы дип,барысын уйлап торып калдым.Аллага шокер,хэзер шуна соенеп бетэ алмыйм,инде 45-ел яшибез.Балалар да гаилэле,аларга гел тигезлектэ уз балаларын узлэренэ устерулэрен телим.Балалар бэхете эти-энидэн тора.
    Бала хакы
  • 18 сентябрь 2020 - 14:47
    Без имени
    Шуннан ни булды?
    Яңгыр 
  • 18 сентябрь 2020 - 15:05
    Без имени
    Фото, фото, купме хатирэ саклый. Ойгэ кайткач, экрен генэ фотоальбом алып, карап утырырга яратам. Менэ балачак, менэ усмер чак, менэ мин инде усеп житкэнмен. Бу ваеыт аралыгында ни генэ булмады, ни генэ тормышта алышынмады. Сагынып искэ аласын. Тагын бер кайтыр идем дип эченнэн генэ хыялланасын.
    Фотолар дәвалый? 
Реклама
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан
«Объективта – әни»
Кешелек хакында фәлсәфи уйланулар, робот София һәм ипи
Балачак – уйнар чак...