Такташны гашыйк иткән кыз

Бу рәсемне мин очраклы рәвештә таптым. Ул болай булды: соңгы елларда мин Хәсән Туфан турындагы әсәремне язу белән мәшгуль идем. Мәгълүм ки, Хәсән ага Туфанның туган авылында мәктәп-мәдрәсә ачу өчен патша хөкүмәте 1905 елгы революциядән соң гына рөхсәт бирә. Әмма аңа хәтле үк инде, аерым алганда, 1898 елның җәендә, татарның зыялылары башта чукындырылып та үз динен ташларга теләмәгән авылларга хәлфәләр җибәргәннәр. Байлары яшертен генә үз акчаларына мәктәп- мәдрәсәләр ачканнар. Шундыйларның берсе итеп, мөхтәрәм Шиһабетдин Мәрҗани һәм аның фикердәше Салихҗан хәзрәт, Аксубай волостендәге «отпавшийлар» авылы Кармәт башы кешеләрен «яңадан мөселманлыкка кайтарыр өчен» шәкерт Хәсәнҗан аганың 30 ел дәвамында язып барган көндәлек-хәтирә дәфтәрләре килеп керде. Аның балалары белән дә очрашырга насыйп булды. Хәсәнҗан аганың кызы Хәдичә апа егерменче еллар башында Чистай шәһәрендәге педтехникумда укый, һәм шунда үзенең иптәшләре белән бергәләп рәсемгә төшә. Хәдичә апа үзе мәрхүмә инде. Ире Тимофеев Емельян Тимофеевич, бабасы кушкан исеме белән Галимҗан абый дип тә йөртәләр, Зәй районына кергән Түбән Биш авылында туып-үскән, шунда яшәгән. Очрашуыбыз вакытында элеккеге рәсемнәрне күрсәтә башлагач та бик гади генә итеп: «Менә бусы инде аның шагыйрь Һади Такташның хатыны булган, аңа күп газапланулар китергән кыз Гөлчәһрә Хәмзинә була. Хәдичә белән бергә укыдылар, мин дә яхшы белә идем»,— дип куйды. Билгеле инде, мин ул рәсемне сорап алмыйча булдыра алмадым. Дөрес, кайтарып бирү шарты белән. Рәсемнең артына:
«1923 ел, 24 март шимбә көн алдырылган рәсем. Утырганнардан уң яктан: 1)Яхина Гандәлиф, 2)Бәхтиярова Рабига, 3) Ибраһимова Кәшифә. Басканнардан уң яктан: 1) Ибраһимова Рания, 2)Әхмерова Хәдичә, 3) Хамзина Гөлчәһрә. Хәдичә Әхмерова», дип язып куелган.
Сөекле шагыйребезне бик күп әсәрләр иҗат итәргә рухландырган затның яңа бер рәсемен «Сөембикә» журналын укучылар кызыксынып карарлар дип уйлыйм.

Газиз КАШШАФ ҮЗИЛЕ.

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Юлдаш Бүген – 2 гыйнвар. Алиянең генә туган шәһәрен инде өч ел күргәне юк. Күңел ярасы өч ел буе төзәлмәде... Төне буе елап чыкканнан соң кисәк кенә җыенды да, өч ел элек Мәскәүгә чыгып китте ул...
    6844
    1
    65
  • Яңа ел төне сере – Сәлам! Тагын бер ел үтеп китте. Очрашу төне җитте...  Телефон экранында көтелгән һәм таныш сүзләрне күрүгә Ләйлә  елмаеп куйды. Онытмаган! Быел да үзе беренче яза... Яңа ел төнен каршы алганда нәкъ төнге өчтә... Менә инде унынчы ел шулай...
    8114
    2
    61
  • Ефәк яулык – Апам, менә сиңа тапшырырга куштылар, амәнәт диделәр. – Амәнәт? Марат үтә дә зәвыклы төргәкне Илсөягә сузды.
    6124
    2
    57
  • Тапкыр малай Әнисе тиз генә кайтмады. Ул, гомумән, кайтмады. Хәбәре дә юк, үзе дә. «Суга төшкәндәй югалды», – дип пошынып, елап-сыктап йөрде Фатиха апа. Әтисен госпитальдән кабат фронтка җибәргәннәр. «Хәдичә килеп җитә алмады», – дигән ул хатында. Ризык төягән Хәдичә, мөгаен, ач гидайлар кулыннан кичкәндер дигән уйда тукталдылар. 
    5236
    2
    53
  • Хат язучы Көтелмәгән хат Айдарның бөтен күңелен актарып ташлады. Кайтасы көнен минутлап санап көтә солдат. 
    4056
    0
    46
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 21 гыйнвар 2022 - 10:12
    Без имени
    Куп язалар инде берсенен ире ташлаган да башка хатынга киткан. я инде егет жебеган анисе сузе белан яши. гел ирлардан зарлану да зарлану. Бу язма ичмасам балачакны, яшь чакны иска алдырды. кызык итеп, матур итеп язылган. авторга рахмат. Ату гел ир-егетларне гаеплау турында язылганнар туйдырган иде.
    Бутый, итек һәм... итек кенә дә түгел
  • 21 гыйнвар 2022 - 12:29
    Без имени
    Бу хәлгз тарыган кешеләргә холай түземлек бирсен.Зур рәхмәт авторга.
    Кулга-кул тотынса...
  • 20 гыйнвар 2022 - 15:40
    Без имени
    Э ник хатыны больниста улде?! Ан,ламадым...
    "Алтын таулар вәгъдә итмим..."
  • 20 гыйнвар 2022 - 12:00
    Без имени
    Бешергэнем бар, тэмле була!
    Лимон бәлеше
  • 21 гыйнвар 2022 - 06:35
    Без имени
    Бик матур хикая
    Туй балдагы
Реклама
«Татар мамык шәле» бренды нәрсә ул?
«Татар гаиләсе / үрнәк алыгыз»
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда