Такташны гашыйк иткән кыз

Бу рәсемне мин очраклы рәвештә таптым. Ул болай булды: соңгы елларда мин Хәсән Туфан турындагы әсәремне язу белән мәшгуль идем. Мәгълүм ки, Хәсән ага Туфанның туган авылында мәктәп-мәдрәсә ачу өчен патша хөкүмәте 1905 елгы революциядән соң гына рөхсәт бирә. Әмма аңа хәтле үк инде, аерым алганда, 1898 елның җәендә, татарның зыялылары башта чукындырылып та үз динен ташларга теләмәгән авылларга хәлфәләр җибәргәннәр. Байлары яшертен генә үз акчаларына мәктәп- мәдрәсәләр ачканнар. Шундыйларның берсе итеп, мөхтәрәм Шиһабетдин Мәрҗани һәм аның фикердәше Салихҗан хәзрәт, Аксубай волостендәге «отпавшийлар» авылы Кармәт башы кешеләрен «яңадан мөселманлыкка кайтарыр өчен» шәкерт Хәсәнҗан аганың 30 ел дәвамында язып барган көндәлек-хәтирә дәфтәрләре килеп керде. Аның балалары белән дә очрашырга насыйп булды. Хәсәнҗан аганың кызы Хәдичә апа егерменче еллар башында Чистай шәһәрендәге педтехникумда укый, һәм шунда үзенең иптәшләре белән бергәләп рәсемгә төшә. Хәдичә апа үзе мәрхүмә инде. Ире Тимофеев Емельян Тимофеевич, бабасы кушкан исеме белән Галимҗан абый дип тә йөртәләр, Зәй районына кергән Түбән Биш авылында туып-үскән, шунда яшәгән. Очрашуыбыз вакытында элеккеге рәсемнәрне күрсәтә башлагач та бик гади генә итеп: «Менә бусы инде аның шагыйрь Һади Такташның хатыны булган, аңа күп газапланулар китергән кыз Гөлчәһрә Хәмзинә була. Хәдичә белән бергә укыдылар, мин дә яхшы белә идем»,— дип куйды. Билгеле инде, мин ул рәсемне сорап алмыйча булдыра алмадым. Дөрес, кайтарып бирү шарты белән. Рәсемнең артына:
«1923 ел, 24 март шимбә көн алдырылган рәсем. Утырганнардан уң яктан: 1)Яхина Гандәлиф, 2)Бәхтиярова Рабига, 3) Ибраһимова Кәшифә. Басканнардан уң яктан: 1) Ибраһимова Рания, 2)Әхмерова Хәдичә, 3) Хамзина Гөлчәһрә. Хәдичә Әхмерова», дип язып куелган.
Сөекле шагыйребезне бик күп әсәрләр иҗат итәргә рухландырган затның яңа бер рәсемен «Сөембикә» журналын укучылар кызыксынып карарлар дип уйлыйм.

Газиз КАШШАФ ҮЗИЛЕ.

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Балдаклар, туй күлмәге калды, ә мин... Сүземне ерактанрак башлыйм әле. Әти үлгәндә мин әле тумаган да булганмын – әни 7 айлык корсаклы килеш калган. Аңа бу вакытта нибары 21 яшь булган...
    7406
    2
    51
  • Ялгыз канат Ире чит хатынга чыгып китсә дә, йөрәк болай әрнемәс иде. Хыянәтен кичерә алмый, мендәр кочаклап елар да, мәхәббәтне нәфрәткә әйләндереп яшәр иде. Ә ул хатынына гына түгел, балаларына, әти-әниләренә, диненә, үзенә хыянәт итте. Миләүшә яшь көе ирсез калды.
    8169
    0
    38
  • Рәхмәт, әнием! Аның ирен үтереп ташладылар. Дөресрәге, үләр дәрәҗәгә җиткәнче кыйнап ыргыттылар... Аңсыз гәүдәсен өйләреннән ике йөз метрлар чамасы җирдә, барак кебек шыксыз йортларның пычрак ишегалдыннан таптылар...
    4297
    0
    34
  • Бар җылымны сиңа бирәм, әни... Әнигә бар җылыңны да, назыңны да, яратуыңны да бирәсең, чөнки ул әни, һәм башкача уйлау, яшәү мөмкин түгелдер... Ә үз әниең булмаса?! Кемгә бүләк итәргә? Сине ничек бар шулай кабул итә торган кем бар тагын?! Әни бар! Иремнең әнисе!
    2236
    0
    32
  • Синнән башка беркем кирәкми Нурзидә белән Рәдиснең балалары юк. Күп еллар юк инде. Нурзидә моның белән күптән килеште. Рәдис тә килешкән кебек булган иде... 
    2912
    1
    31
Реклама
Соңгы комментарийлар
Реклама
«Татар мамык шәле» бренды нәрсә ул?
«Татар гаиләсе / үрнәк алыгыз»
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда