Мал-туарга куркыныч яный

Таң туган саен, яңа хәбәр. Менә тагын шомлы бер хәбәр килеп иреште әле. Россиядә мал-туар арасында моңарчы күренмәгән сәер чир барлыкка килгән. Нодуляр дерматит дип аталучы бу афәт коточкыч йогышлы булуы белән куркыныч. Өстәвенә, әлегә аннан дәва да уйлап табылмаган. Авыруны чебен-черки, кигәвен ише хәшәрәт бөҗәкләр тарата. Бер терлектән икенчесенә һава аша да, сөт, селәгәй, кан, су, терлек азыгы аша да иярә. Авыру йоктырган хайванның кисәк кенә температурасы күтәрелә, ашамый башлый, күзеннән туктаусыз яшь ага, танавы юешләнә. Ике тәүлектән соң тәнендә 1-7 см булган төерләр барлыкка килә. Алар берәү-икәү генә булырга да, йөзләгән булырга да мөмкин. Капшап караганда, бу төерләр каты, кигәвен тешләгән җиргә охшап тора. Берничә сәгатьтән төер тирәсендәге тире кубалаклана, уртасы чокырлана. Авыру сыерның сөте алсу төскә керә. Аны савуы кыенлаша, сөтне тамчылап кына бирә. Хайваннар арасында бик йогышлы булса да, вирус кешеләргә зыянлы түгел.

Чир Россия чикләренә килеп җитсә дә, бездә әле малларның тулы бер фермасы белән авырган очрагы булганы юк, вирус Самара өлкәсенең Шигонск районында гына табылган. Авыруга каршы бердәнбер дәва чарасы, әлегә, сарык оспасына каршы ясала торган вакцина гына. Ул да артык нәтиҗәле түгел, ди мал табиблары. Бердән, вакцина үзе үк катлаулану очраклары китереп чыгара ала, икенчедән, инде авырый башлаган хайванга аны кадауның бернинди файдасы да юк, ул барыбер үлә. Әлеге вирус Татарстан өчен аеруча куркыныч, чөнки бездә терлекләрнең баш саны күп һәм аларга килгән зыян турыдан туры икътисадыбызга да зыян сала.

Шуңа да чит өлкәләрдән бозаулар, таналар, башка вак терлек, печән, салам, фураж оны сатып алганда, бик игътибарлы булырга кирәк. Теләсә кемнән, шикле сатучалардан алмаска. Аннан соң чирнең бөҗәкләр аша бик тиз таралуын да онытмаска, язга чыкканчы, бу чирне булдырмый калу чараларын күрергә кирәк.

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Син минем балам! – Нихәл, улым! – Айдар Фидаилевич ак биләүдәге бәбине күтәреп, битенә үк терәде. Үз гомерендәге иң шатлыклы көне бүген аның! – Рәхмәт сезгә, Ләйлә! Бу бәхетне бүләк иткәнегез өчен. – Ир баланы күтәргән килеш Ләйләгә борылды. Хатын елый иде. Башта яшерен генә тамган күз яшьләре тора-бара тоташ үксүгә әверелде.  – Ай-дар... Фи-даи-левич... ба-ла-ны бир-мим... Бирә... ал-мыйм... – Ләйләнең бу сүзләре иңрәү булып чыкты. 
    11356
    5
    142
  • Бозым Сихерчеләр, имчеләрне никтер картаеп-бирчәеп беткән карчыклар кыяфәтендә генә күзаллый иде моңарчы Галия. Аларның яшәгән йорты да каядыр бер читтә, аулакта булырга тиеш иде кебек. Ул йорт үзе үк күңелдә шик уятырга, шом кертергә тиеш...  Ачык йөзле, ак яулыклы апа каршы алды аларны.
    6976
    1
    92
  • 7954
    2
    53
  • Ялгыш очрашу Инде ничә ел үткән, әмма аны күргән саен, атлап барган җирдән адымнарын әкренәйтә, йөзенә иңгән гаепле елмаюын махсус җыерылган кашлары астына яшерергә тели. Оныта алмый бугай шул...
    8990
    1
    50
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 25 сентябрь 2020 - 01:53
    Без имени
    Мин Дэ нэкъ шулай 32 яшемдэ 2 кызым белэн ялгыз калдым,ирем бер хатын бн чыгып китте ,1 елдан кире кайтты, гафу итэ алмадым,шартлатып араны оздем.Ул хатыннан-хатынга йореп,45 яшьтэ асылынып улде,чыгып киткэн хатын 10 еллап, психбольницада яши.Э мин ,Аллага шокер ,ирлэр булдыра алмаган ирлэр эшен эшлэп,кызларымны устереп,эле Дэ исэн- сау эшлэп ятам.Хатын-кыз ялкау булмаса,беркайчан да югалмый,аларга АллахеТэгалэ безгэ коч бирэ.
    Бәясен белгән хатын-кыз көчле ул...
  • 25 сентябрь 2020 - 02:10
    Без имени
    Минем кияу Дэ нэкъ шулай качып-посып ,никах укытып,узенен классташы белэн 5 ел инде яшэп ята.10 еллык классташлар очрашуыннан сон айный алмады.Бик тырышып яшерсэ дэ,тэжрибэле кузгэ куренеп тора.Ул да шуннан сон дин юлына кереп китте.Имеш диндэ 4 хатын да рохсэт ителэ.Узлэре бугенге кондэ БИК рэхэт яшэсэлэр дэ,ата-ананын азгынлыгы очен балалар узлэренен авырулары,газаплы тормышлары ,улемнэре белэн жавап бирэ.Чонки рэнжу,куз яшьлэре узенэ тошмэсэ,балаларга тошэ.Хэр кеше шуны онытмасын Иде.Алар бит ойгэ кайтасы акчаны,гаилэнен зур ойлэр салып,иркен тормышта яшисе доходларын илтеп икенче хатынга бирэ.Гаилэдэ беркайчан да артык акча булмый.Ойдэге хатын белэн бергэлэп эшлэп,чит хатынны содержать итэлэр.2 нче хатын булып яшэргэ ризалык бируче хатыннар,акылыгызга килегез,ул ирлэрнен акчасы тозлы куз яшьле,рэнжешле акчалар,беркайчан сезгэ бэхет китермэячэк,авырлык,авырулар белэн корэшу очен тотылып бетэчэк.
    Бәясен белгән хатын-кыз көчле ул...
  • 23 сентябрь 2020 - 15:08
    Без имени
    👍👍👍
    ​ Адашкан шәүләләр
  • 23 сентябрь 2020 - 19:18
    Без имени
    Великовозрастный балаларны карарга жигелергэ кем кушты? Узегез гаепле бит!!!
    Ана рәнҗүе төшәргә дә мөмкин
  • 23 сентябрь 2020 - 15:25
    Без имени
    Шундый тәрбияви әсәрләр иҗат итүчеләр бик сирәк шул.Урының җәннәт түрләрендә булсын иде,Туфан абый
    Сиңа дигәне...
Реклама
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан
«Объективта – әни»
Кешелек хакында фәлсәфи уйланулар, робот София һәм ипи
Балачак – уйнар чак...