​Көтәбез әле...

Илдә һәр алтынчы гаилә очны очка ялгый алмый.

Илдәге кризис, иң элек, тормышларын болай да көчкә тартып барган фәкыйрьләрнең хәленә китереп сукты. Россиядә ким дигәндә 23 миллион кешенең кереме яшәү минимумыннан түбән. Ә аның, ягъни яшәү минимумының күпме икәнен беләсез инде. Бүгенге көндә алты-җиде меңгә, мәсәлән, бер ай яшәү түгел, ике-өч көн дә яши алмыйсың. Көннән-көн үсә барган бәяләргә карап, кибетне бер әйләнеп узасың, ике... Ахырдан, түрәләр әйтмешли, ихтыяҗ кәрҗинеңдә ни булырга тиеш, шуны саласың. Халыкның социаль-икътисадый хәле начарая, дисәм, берәү дә бәхәскә кермәс. Шулай ич. Баштарак безне кризис тиз бетә, сузылса, шул ике елга сузылыр, түзәргә кирәк, дигәнрәк сүзләр белән ышандыра килделәр. Түздек, түзәбез... һәм ышанабыз. Кайчан да бер бетәр ул! Әмма менә бүгенгесе? 

Бер көнне телевизордан дүрт балалы ялгыз әнине күрсәтеп яталар. Бичара әнинең мәктәп кирәк-яраклары сатып алу мөмкинлеге булмаганга, балалар әнә мәктәпкә бара алмый. Шул сабыйларны мәктәп ишеген ачып керү бәхетенә ирештерер өчен бөтен дөнья кузгалган. 

Күз алдына китерегез: 23 миллион кеше фәкыйрьлек чигендә. Куркыта торган саннар, бер уйласаң. Процентлар белән алганда, ул 9-10 процент тәшкил итә. Инде бүген аның 15 процентка җитүе ихтимал. Димәк, бу һәр алтынчы гаиләнең фәкыйрьлек чигендә булуын аңлата.

Безнең республикада бу проблемадан чыгу юлларын таптылар шикелле. Адреслы социаль яклау турында әйтүем. Һәркемне хәленә, хуҗалыгын ничек алып баруына карап яклауның ни дәрәҗәдә катлаулы эш булуы турында әйтеп тору кирәк микән. Шуңа кайберәүләр мондый ярдәмгә бигүк ышанып та җитмиләр.

Мәгълүматларга караганда, урта класс – 20 процент тирәсе. Кыскасы, төрле без, һәм төрлечә яшибез дә: кемнәр ипи-сөткә тилмерә, кемнәр байлыкка чумып, ни эшләгәнен, нәрсә кыланганын да белми. Күпләр өчен үзен «урта хәллеләр» арбасында тоту авырдан бирелә. Әле ярый кредит бирәләр, дибез дә, тагын бер мәкерле капкынга  килеп эләгәбез мондый чакта. Кешедән, күршедән калышмауның бердәнбер юлы безнең ише кешеләр өчен шул булгач, кая барасың? Әйе, кредит сорап банкка. Бирәләр алар, рәхәтләнеп бирәләр. Әмма процентлары... үтергеч. Чын мәгънәсендә үтергеч. Әлеге дә баягы кризис аркасында кредит алучыларның 10 проценты фәлән еллардан бирле банкларга бурычларын кайтара алмый. Тикшеренүләрдән күренгәнчә, урта хәлле тормышта яшәүчеләребез тапкан керемнең 45 проценты кредит каплауга китә. Бүген һәр гаилә кредитта «утыра». Кайсы кредитка машина ала, кайсы өй кирәк-ярагы. Хәтта кесә телефоны да кредитка. Көннәрдән бер көнне банктан йөзәр меңләп акча алып торган кеше эшсез кала, яисә аның эш хакын киметәләр. Кризис бит... Һәм ул банк алдындагы бурычын үтәми башлый. Киреләнеп, теләмәгәнгә түгел, акчасы юк аның. Менә шунда керешә дә инде эшкә, дөресрәге һөҗүмгә коллекторлар. Кредиты булгач, коллекторы булмый калмый инде аның. Куркыту-янаулар, бертуктаусыз телефоннан шалтыратулар... «Бурычыңны кайтармасаң, әниеңне көчлибез...», – дигән хәтәр сүзләр. Әле дә ярый бу «беспредел»га чик куяр өчен кредитка батучыларны коткару чарасы уйлап табылып тора. Әйтик, былтыр хөкүмәтебез «банкротлыкка чыгучылар» турында закон кабул итте. Авыр хәлдә калган кеше үзен банкрот дип игълан итә ала. Дөрес, моның өчен гариза белән арбитраж судына мөрәҗәгать итәргә кирәк. Әлбәттә, барысы да нигезләнгән булырга тиеш.

Тормыш итүләр беркайчан да һәм беркемгә дә җиңел бирелми. Хак Тәгалә безгә байлыкны биреп тә, алып та сыный. Бер җәмгыятьтә бер гаилә булып яшәгәнгә, без илдә барган бер генә вакыйгадан да читтә кала, күрмәмешкә салыша алмыйбыз. Бәлкем, шуңадыр да бу авырлыкларны вакытлыча, дип кабул итәбез, барысы да рәтләнер дип өметләнәбез. Һәм... көтәбез.  
        

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
Соңгы комментарийлар
  • 3 июль 2020 - 13:44
    Без имени
    Бик дорес эшлэгэнсез.Э мин хэзер генэ анладым уземнен зур хата ясаганымны.Балалар этисез усмэсеннэр,ирле булыйм дип яшэлде.Кыланмаганы калмады,туздем.Ат кебек эшлэдем,декретныйда да утырмадым.Тик исэнлек кенэ калмады. Эйтэсе килгэн сузем шул,ана соте белэн кермэгэнгэ,тана соте белэн генэ керми дилэр.Булмаган кеше белэн яшь гомерегезне эрэм итмэгез.Унга чык,унганчы чык диядер иде бер таныш эбием.
    Бәхетле булыр өчен гаилә кирәкме?
  • 3 июль 2020 - 14:36
    Без имени
    Иииии,Голназ,минем этиемнен яраткан сүзе иде инде ул ка-ба хэт,эллэ бөтен эбилэрдэ шулай микэн,саф мишэрсэ сүз тезмэлэр белэн сөйли бит эбиен, безнең яктан икэн,мишэрстан ягвннан
    Әбием
  • 6 июль 2020 - 00:01
    Без имени
    Аерылып дорес эшлэгэнгез. Минем язмышым да нэкь шулай булды. 16 елдан сон, ике бала белэн аерылганыма да 15 ел вакыт узган. Укенмим,авырлыкларны жинеп чыгуыма шатланып яшим.Балалар булу - зур бэхет, тормышка тулылык ости. Сезгэ сэламэтлек, унышлар телим.
    Бәхетле булыр өчен гаилә кирәкме?
  • 3 июль 2020 - 14:37
    Без имени
    Язып бетерэ алмадым эле,исэнлек-саулык бирсен Раббым
    Әбием
  • 3 июль 2020 - 14:39
    Без имени
    Бу язма - хикәя дә, тормыштан алынган кыйсса да. Һәм ул матур, әдәби тел белән язылган. укырга рәхәт. Бал белән май ягылган ипи кебек, рәхәтләрнеп укыйсың да, «йотып» та җибәрәсең. Авторга рәхмәт. Гомумән, Зәрия ханымның язмалары грамоталы, әдәби тел белән язылган була.
    ​ Мин сине шундый сагындым!
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан
«Объективта – әни»
Кешелек хакында фәлсәфи уйланулар, робот София һәм ипи
Балачак – уйнар чак...