Яңа ел чыршысы

Яңа ел мифлары


Яңа ел чыршысы турында бик күп риваятьләр йөри. Алар ияләр белән дә Тормыш агачы белән дә бәйле.

Иң киң таралган риваятьнең каһарманы – немец реформаторы Мартин Лютер. Шулай бервакыт ул Раштуа алдыннан урман аша өенә кайтып барганда, аяз күк йөзендәге йолдызларга игътибар итә. Алар чыршы инәләренә кагылып-кагылып ала кебек тоела. Шуннан ул балаларына да чыршы алып кайта һәм ботакларга шәмнәр утырта.

Чыршыны ни өчен көмеш мишура белән бизәү турында аерым риваять яши. Борын-борын заманда күп балалы бер ярлы хатын яшәгән. Ул бик игелекле җанлы булган. Раштуа алдыннан ул балалары белән чыршы бизәгән, ләкин уенчыклары җитми калган. Төнен чыршы ботакларыннан үрмәкүчләр үткән, пәрәвез үргән, ә Гайсә пәйгамбәр хатынның игелеге хакына агачка фатихасын биреп, пәрәвезне көмеш җепкә әйләндергән, имеш.

Кыш Бабайны һуннар уйлап чыгарган дигән версия дә бар. Аларның Йерләү дигән алласы булган. Ул елның беренче көнендә җиргә төшә торган булган. Бу көнне чыршылар куярга тиеш булганнар, чөнки һуннар чыршы агачын изге санаган. Шулай итеп, бу традициянең 5 мең еллык тарихы бар, дияргә дә ярый. Аны Европага да һуннар алып килә. Ләкин ул Бавариядә генә яшәп кала. Соңрак Бавариядән бөтен Европага кабат тарала.

Чыршыны төрле әйберләр белән бизәү гадәте беренче булып Франциянең Эльзас шәһәрендә барлыкка килә. Тарихчылар раславынча, 1605 ел була бу. Елъязмалар болай дип яза: “Раштуага биредә чыршылар бизиләр, чыршы ботакларына төсле кәгазьдән ясалган чәчәкләр, алмалар, тәмле әйберләр, шикәр кисәкләре, мишура эләләр”. Башта чыршыларны бай сәүдәгәр һәм дворян катламнарында гына куя торган булалар.

Россиядә Яңа ел чыршысы Петр Беренче указы белән барлыкка килә. Әлбәттә, башта Петербургта. Татар халкы исә Яңа ел бәйрәменә чыршыны Совет чорында бизи башлый.

http://www.liveinternet.ru/users/irina_bazan/post252373386/мәгълүматлары файдаланылды.

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Үги әнкәйнең җылы йөрәге «...Үги ананың бик әйбәтләре була. Гадәттә, алар турында гел яман сөйлиләр, ләкин алар турында юньле сүзне күбрәк сөйләргә кирәк. Чит канга ана булырга тырыша бит ул. Мәҗбүри яратып булмый бит. Ә ул рольгә кереп «уйнарга» тиеш. Бала исә рольгә керми, «уйнамый». Ике артистның берсе уйнап, икенчесе уйнамаса, спектакль туа алмый. Үги аналы гаиләдә әнә шуңа күрә җылы, уңай тормыш коруы бик кыен. Үги аналарны кызганырга, ихтирам итәргә кирәк...» Мөхәммәт Мәһдиев «Мәңгелек яз» әсәрендә үги әниләр турында әнә шундый уйлануларын язып калдырган. Үги тормышны үз башына төшкәннәр генә аңлыйдыр, мөгаен. Үги ананың да, үги баланың да үз хәле... Әмма гомер уртасына җиткән ир балачагын искә алганда «Үги әниләргә һәйкәл куярга кирәк», – ди икән, димәк, барлык үги әниләр дә, халык телендәге кебек, явыз түгелләр. Чит балаларны карап үстерә икән, димәк, алар олы йөрәкле... Үги әни белән үскән Татарстанның халык артисты Җәвит ШАКИРОВ үзе сөйләсен әле...
    8931
    10
    104
  • Бәхетле булырга хакым бар!  Мин кияүгә 25 яшемдә чыктым. Яратып чыктым...
    9022
    8
    73
  • Өч кенә көнгә... – Кирәкми. Кешечә түгел бу. Шалтыратмагыз. Өметләнеп көткәнче, алдан ук барысын да аңласын. Башка бер сүз дә әйтмичә, нянечка балалар янына кереп китте. Ишек тавышы йөрәкне сызып үткән кебек булды. Бар да тынып калды. 
    4732
    4
    55
  • Сөеп, сөелеп яшисем килә-2 «Таһирә өстеннән жалу язганнар» дигән хәбәр авылда таралганга да бер айга якын вакыт үтте. Тегеләй дә, болай да дип тикшергәннән соң: «Фактлар ачыкланмады», дигән.
    5980
    2
    26
Реклама
Соңгы комментарийлар
Реклама
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан