Футболны кем уйлап тапкан?

FIFA-2018

Футбол буенча Дөнья чемпионаты башланырга санаулы көннәр калып бара. Шул уңайдан без футбол айлыгы игълан итәргә булдык! Укучыларыбызны футбол яңалыклары, әлеге спорт турында кызыклы мәгълүматлар һәм фактлар белән таныштырып барачакбыз!

Футбол кайчан килеп чыккан соң? Бу хакта төрле фикерләр йөри. Футболны үзенеке итәргә теләүче халыклар да шактый. Ләкин бик борынгы заманнарда ук футболга охшаш туплы уен булган инде.
Майя кабиләсе (600-1000 еллар) елларында эшләнгән керамика калдыкларында туп белән уйнаучы уенчылар сурәтләнгән. Уен тлачтли дип аталган. Майя халкы каучук эшли белгән, тупны шуннан ясаганнар. Баштагы вакытта тупны сыек матдәне катырып эшләгәннәр, шуңа күрә тупка яланаяк яки баш белән бәрү бөтенләй мөмкин булмаган. Җилкә, бот һәм тубыклар ярдәмендә уйнаганнар. Уен мәйданы икегә бүленгән булган (ике команда өчен). Уенның максаты – тупны җиргә төшермичә мөмкин кадәр озаграк һавада тоту һәм каршы команданың вертикаль рәвештә урнашкан боҗра формасындагы капкасына кертү.

Мексикада 1500 елгы уен мәйданнары табылган.
Безнең көннәргә кадәр сакланып калган иң борынгы туп – безнең эрага кадәр 2000 нче елда Мисырда эшләнгән туп. Ул агач һәм күннән эшләнгән, хәтта папирус та кушылган булган.
Безнең эрага кадәр III гасырда язылган борынгы кытай һәм япон манускриптларында футболга охшаш уен тасвирланган. Уен барышын император да күзәтә торган булган.

Борынгы Грециядә һәм Римда туплы уен белем алуның бер өлеше саналган, ирләр дә, хатын-кызлар да уйнаган.

Ә бүген без белә торган футбол XIX гасырда британиялеләр тарафыннан уйлап табылган.

фото: https://pixabay.com

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Киткәннәрне нигә туктатырга? Гөлнара, матур төшләр күреп, татлы йокыга талган иде... Менә ул Камышлыкүл болынында яланаяк йөгереп йөри. Бу аның кыз чагы икән бит.
    6561
    0
    96
  • "Син безгә кыз килеш килмәдең..." Минем икенче балам ашыгыбрак – алты ай ярымнан ук туды. Нигә болай иртәләгәндер, андый сәбәп тә юк к
    9187
    0
    73
  • 4313
    0
    49
  • Бүләк Уфада яшәп иҗат итүче язучы Дилә Булгакова хикәяләрендә нечкә хис, драматик лиризм өстенлек итә, геройның иң тирән күңел кичерешләре ачыла. Укучылар аның шигырьләрен, нәсерләрен, балалар өчен язылган әкиятләрен дә яратып кабул итә. Ә аның шигырьләренә язылган «Кыр казлары», «Сагынам», «Үпкәләмә» кебек җырлары халык арасында бик популяр.
    3435
    3
    37
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 15 апрель 2021 - 10:33
    Без имени
    Йомшак күңелле балалар үзләре башлап сөйләшергә дә белмиләр шул. Минем дә бердәнбер улымның йөрегән кызлары үзеннән олы була. Ахрысы, кызлар үзләре кыюрак минем улымнан. Берни дә әйтеп булмый. Үзе тормышын үзе корсын, дип, барысына да риза мин.
    Улыбыз өч балалы хатын алган...
  • 15 апрель 2021 - 08:49
    Без имени
    Мескен апа, жылап укыдым. Рэхмэт Фагилэ
    Сания апа бәхете
  • 15 апрель 2021 - 09:13
    Без имени
    Тиле Бергена торле булмый шул! Анны биргэн акчаларын нык жыеп тоталар иде..узендэ берэр торып урын кара Иден бу кон килэчэге кон кебек ачык иде лэбаса!
    Бумеранг законы 
  • 15 апрель 2021 - 06:36
    Без имени
    Кайчандр улда бит хатыныкы г-на булган син аны аертп алдын.алай бэхетле булп буламы. Тап башканы буйдак аерылганны. Хэм яшэ гаилэ короп балан булгач бэлхем иялэшерсен. Купме хатын ялгыз тормош алып бара. Авыр булсада. Баласы дип Яши. Парлы матур гаилэне бозоп аерп яшэмэгез. Гел тормош ак полосадангна тормый. Ометлэнеп яхшы хыяллар, эчкерсезлек уцсезлек б, н яшэргэ кирэк. Кешегэ хэттэ дошманынада яхшы телэк телэсэ, узендэ унай ягы б, н кайтр.
    Бумеранг законы 
  • 15 апрель 2021 - 06:49
    Без имени
    Гомер буе матур тороп булмый, аннан баланы сонга калп тапсан, устеруе читен. 35 тэ2 табалар.ул барбр хатынын ташламый, тормош алып баррга ул яхшы, балалары очендэ яхшы эни. Атнага 1 Ир курэм дип ят инде. Ялгзак булып. Анлаш. Анын б, н. Яшьлек утэ сизмисен олгайганны. Хатыны белсэдэ дэшми. Топле. Ул бары синен назын рэхэтлеген алыр оченгнэ килэ бит. Утрып чэйдэ эчмэгэч. Бу ярату тугел. Э син куркасын авырлыктан тормош алып бара алмам башка б, н дип. Акча эз булсада житэ. Куп булсада бетэ. Парлы булып анлашп яшэгэндэ житэ.
    Cөяркәм фатир бүләк итте
Реклама
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан
«Объективта – әни»
Кешелек хакында фәлсәфи уйланулар, робот София һәм ипи