Елан чакса...



Дөрес күрсәтелмәгән медицина ярдәме нинди аяныч нәтиҗәләргә китерергә мөмкин? 

Татарстан Республикасы Сәламәтлек саклау министрлыгының штаттан тыш баш белгеч-токсикологы Алия НАСЫЙБУЛЛИНА сөйли. 


Эсседән һәм яңгырлардан соң Татарстанда еланнарның активлашуы күзәтелә. Беренче зыян күрүчеләр дә бар. Чаллыдагы паркларның берсендә май аенда әти белән кызны зәһәр (кара) елан чага. Алар сырхауханәгә мөрәҗәгать итәләр. Хәзер сәламәтлекләре канәгатьләнерлек. 

Табигатькә чыкканда, сак булырга кирәк. Тузбаш елан, зәһәр елан, бакыр елан безнең полосада аеруча күп очрый. Зәһәр елан тешләү сәламәтлек өчен бик куркынычлы. Бигрәк тә гәүдәнең өске өлешен – муен, баш, җилкәләрне тешләсә. Анда вена һәм артерияләр күп урнашкан, агу бик тиз күчә, зыян күргән кеше үлеп китәргә дә мөмкин. Бакыр һәм тузбаш еланнары исә алай ук куркыныч түгел, –  ди Алия Насыйбуллина. 

Аяк, кул, үкчәләрне елан чакса, зыян күргән кеше озак вакытка хәрәкәтсез калырга мөмкин. Зәһәр елан чаккан очракта югалып калмыйча, тиз генә беренче ярдәмне күрсәтергә кирәк. Юкса кул яки аякны ампутацияләргә мөмкиннәр. 

 

Зәһәр елан чакса нишләргә? 

Жгут салырга, салкын әйберләр куеп торырга, агуны суыртырга, тиренең зарарланган урыннарын кисәргә йә яндырырга ярамый. Чөнки елан агуында бик күп микъдарда аксым була, ул болай да кан белән тәэмин ителүне бозып, лимфостазга китерә. Кан агышы акрыная. Шуның аркасында аяк-куллар коточкыч дәрәҗәдә шешә. 

Урман-кырларга, су буйларына барырга уйласагыз, аллергиягә каршы һәм гормональ таблеткалар алырга кирәк. Елан чаккан очракта, шушы ике препаратны кулланырга һәм күп итеп су эчәргә кирәк. 

 

Җәрәхәттән канны суырту әллә ни файда бирми. Агу лимфа тамырларында түгел, кан тамырлары буйлап тарала. 

Беренче ярдәмне күрсәткәннән соң, елан чаккан кешегә артык хәрәкәтләр ясамаска кирәк, юкса агу тарала башлый. Тиз арада хастаханәгә  мөрәҗәгать итү урынлы. 

Елан чакканнан соң пациентта шешенү, косу, хәлсезлек күзәтелә.  

Үлем очраклары булганы бармы?  

Соңгы 40 елда елан чакканнан соң үлем очраклары теркәлмәгән. Табибка мөрәҗәгать иткән пациентларга вакытында медицина ярдәме күрсәтелгән. 

Кайчан һәм кайда чагалар? 

Елан чагулар күп очракта май ахыры – июнь башына, эссе көннәр башланган чакка туры килә. Еланнар үзләре беркайчан да беренче булып һөҗүм итмиләр. Үзләренә куркыныч янавын сизгәндә яки саксыз рәвештә өстенә басканда гына чагалар. Ирләрнең еш кына – аягын, хатын-кызларның кулын тешләп алалар. 

Июнь башында алар аеруча агрессив. 

Эссе вакытларда сулыклар янында еланнар аеруча еш очрый: алар югары температураны авыр кичерә.    

    

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • 7339
    1
    65
  • 7133
    0
    58
  • «Насыйбың булыр әле!» Әдибә эштән кайтып керде дә, бермәлгә ишек төбендә тукталып, йорт эченә күз салды. Их, күңелгә рәхәт тә соң нур бөркеп торган өеңә кайтып керүләре! Бар җирдә дә тәртип,
    5001
    2
    50
  • Балан ачылары Әйдәгез, без бу хатынның исемен күрсәтмибез. Шулай исемсез генә булсын ул. Аның ни атлы булуы мөһим дә түгел бит. Ул – шушы көндәлекләрнең хуҗасы.  Теләсәгез, бастырыгыз, гыйбрәт булсын дип, егерме ел элек язылган дәфтәрләрне, миңа биргән иде.
    7156
    1
    49
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 30 апрель 2021 - 20:44
    Без имени
    Егет кешене күп кызлар ярата , концертына агылачак .Озак " мин егет " - диеп йөрер әле Ришат .
    Ришат ТӨХВӘТУЛЛИН: «Чак кына соңрак туганмын» 
  • 1 май 2021 - 21:53
    Без имени
    Ин яраткан жырчым.Телевизорда Ришатнын жырларын тапшырсалар, бар эшемне ташлап залга йогереп чыгам.Балалар да кунектелэр,тиз бул,дип,чакыралар.
    Ришат ТӨХВӘТУЛЛИН: «Чак кына соңрак туганмын» 
  • 2 май 2021 - 10:03
    Без имени
    Әйтер сүз юк...Гыйбрәтле хикәя! Без, татар хатын - кызлары, үз теләгебезне гел соңгы чиратка куеп өйрәнгән...тик, иң мөһименә кемнәндер рөхсәт сорамыйча үзебез дөрес дип санаганча карар кабул итәргә өйрәнсәк иде. Бу менә шушы очрак... Күңеле теләгәндә кайта алмавы гомере буена исеннән китмәячәк!!! Безнеке үтте...кире кайтарып булмый. Яшьләр, сезгә сүзем: ирне дә кимсетми үз теләгегездә нык торып, күңелегез кушканны үз акылыгызга, хисегезгә таянып гамәлгә салырга өйрәнегез!!! Без теләгегебезне аңлап үтәү түгел үтәргә теләмәгән дә ир кешене акларга тиеш түгелбез! Бу хикәяне укытып күптәннән әйтәсе килгән фикеремне Аллаһ фарыз итте күрәсең!!!
    SOS! Җанымны коткарыгыз!
  • 2 май 2021 - 15:11
    Без имени
    Бик яраткан артискам. "Сүнгән йолдызлар" дагы Сәрвәре генә дә аның буй җитмәс талантка ия икәненә дәлил.
    Җаным монда кала...
  • 2 май 2021 - 23:15
    Без имени
    Гажэеп дэрэжэдэ талантлы актриса турындагы язма очен рэхмэт. Олкэнэя барган саен, матурлыгы арткан кешелэр була. Аларнын эчке матурлыгы тышкы гузэллеккэ кушыла. Флера Хэмитова шундйлардан. Сабырлыгы,горурлыгы,гузэллеге белэн сокландыра ул. Хаман да сокландыра...
    Җаным монда кала...
Реклама
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан
«Объективта – әни»