​ТУГАН ТЕЛНЕ НИЧЕК САКЛАРГА?

Татар федераль милли-мәдәни мохтарияте 2016 елда «Үсеп килүче буынны тәрбияләүдә «Гасырлардан гасырларга» әдәби мирасы»  проектын тормышка ашыра башлады. Моңа кадәр дә мохтарият үзенең тирән эчтәлекле проектлары белән туган телебезне, йолаларыбызны, әдәбиятыбызны һәм сәнгатебезне саклап калу, популярлаштыру юнәлешендә күптөрле эшләр башкарды. «Куян күчтәнәче», «Әбием сандыгы» кебек уен формасында оештырылган проектлар балалар күңеленә аеруча хуш килде. Алар һәркайсы һәм федераль, һәм региональ дәрәҗәдә үтте. Һәммәсе читтә яшәүче милләттәшләребезгә ярдәм итү максатыннан оештырылган иде. 34 төбәктә меңнән артык мәктәп эшләп килә. 1189 мәктәптә татарча укыталар йә татар теле дәресләре керә, ял көне клублары эшли. 
Болар хакында журналистларга РФ Дәүләт Думасы депутаты, Татар милли-мәдәни Федераль автономиясе советы рәисе Илдар Гыйльметдинов җиткерде. 
«Туган телне яратыгыз, китапларыбызны укыгыз дип коры сөйләү белән генә җәлеп итеп булмый, телгә, мәдәнияткә, гореф-гадәтләргә кызыксындыру уята торган проектлар, күрсәтмә әсбаплар кирәк. «Татар теле – күңелем теле» дигән уку ярдәмлеген рус, татар, инглиз телләрендә чыгарып, шундый адымны ясаган идек инде, – ди Илдар Ирек улы. – Шотландиядә булырга туры килгән иде. Милли җырлары да, биюләре дә, шакмаклы итәкләре дә бар, ә телләре – юк менә! Шуны ничек кайтарырга белмиләр... Шул хәлдә калмас өчен, телне сакларга кирәк! Балалар кече яшьтән үк үз халкының язучы-шагыйрьләрен, композиторларын, рәссамнарын белеп үсәргә тиеш. Шуңа күрә туган телебезнең дәрәҗәсен күтәрү, укытучыларга практик ярдәм күрсәтү максатыннан без методик әсбаплар комплекты әзерләү эшенә керештек. Бу проектка 400 мең сум акча китте. Икътисад министрлыгы шул акчаның яртысын бирде, калганын үзебез таптык. Комплектка мәдәният һәм сәнгать вәкилләренең портретлары, татар халкының көнкүрешен тасвирлаган фотолар, сәнгать кешеләренең томыш, иҗат юлы турындагы китаплар тупланган. 1000 данә тираж белән чыккан бу тупланма тиздән почта элемтәсе һәм милли-мәдәни автономияләрнең төбәк һәм җирле оешмалары вәкилләре аша Россиянең 34 субъектындагы мәктәпләргә, китапханәләргә, милли үзәкләргә җибәреләчәк». 
Дәүләт Думасы депутаты буларак, Илдар Гыйльметдинов БДИны туган телдә тапшыру турындагы сорауларга да җавап бирде. 
–Мине кайчан дәүләт имтиханын туган телдә тапшырырга мөмкинлек бирә торган законны тәкъдим итәсез инде, дип сүгәләр. Миндә ул закон проекты бар, ул әзер. РФ Мәгариф министрлыгында да фикер алыштык. Әмма эш эш мәгариф системасының әлеге законны тормышка ашырырга әзер булмавына килеп төртелде. Мондый гамәлләрне тормышка ашыру мәгариф системасындагы мөмкинлекләрдән чыгып эшләнә. Мәгариф турындагы законда бу хакта язылган. Мәктәп баладан ул имтиханны кабул итәргә әзерме? Ул закон чынлап та эшләсен өчен имтиханнарга бәя бирерлек хисап алу, контрольдә тоту механизмнары да эшләнергә тиеш. Безнең система моңа әзер түгел әле, – дип аңлатты ул.  

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Оясында ни күрсә... Оясында ни күрсә ...Очканында шул булыр. Халкыбызның буыннан-буынга күчеп килгән әлеге мәкале бүген дә үзенең актуальлеген югалтмый. Ә очар өчен һәр кешегә ныклы канатлар, кайтырын сагынып көтә торган нигез кирәк. Бала өчен ул башта ата-ана йорты булса, үсә төшеп насыйбын очраткач, үз өенә әверелә. Бүгенге геройларыбыз Земфира һәм Рамил Әхмәтшиннарның йорты да хәзер туганнарны гына түгел, балаларны, оныкларны бергә туплый торган җылы учак булып тора.
    1712
    26
    194
  • Үгиләр... Илзирә бүген әбисенә төшеп китте. Әнисенә үпкәләде. Үз әтисе үлеп, икенче иргә кияүгә чыкканнан соң әнисе ике арада өзгәләнә: бер яктан балалары, икенче яктан яңа ире. Ир – ир инде ул. Ничек Илзирәгә ышанмый әнисе?! Ана кеше иренә түгел, кызына ышансын өчен нәрсә эшләргә кирәк бу Хариска? Башка чыдар хәле калмады бугай кызның...
    5358
    2
    74
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 16 октябрь 2021 - 22:17
    Без имени
    Илдя чыпчык улми. Тукмалып торырга ярамый.
    Мәхәббәттән нәфрәткә бер адым икән
  • 17 октябрь 2021 - 07:44
    Без имени
    Яшьлэр монда ни причём. Халыкнын дини наданлыгыннан килэ бу хэллэр. Дини агарту эшлэре алып барырга кирэк. Семьядан башлап, диния нэзэрэте дэ яшьлэргэ тэрбия биру остендэ эшлэргэ тиеш, мячетлэр салалар, э яшьлэрне мэчеткэ Тарту эшлэрен тиешенчэ кутэрмилэр...
    Кызыбыз өйләнә – улымны киленгә бирәм!
  • 17 октябрь 2021 - 19:39
    Без имени
    Әтисез читен була дигәнсез?Ә әнисез?Лилия исемле бер җырчы интервью бирде,сездә тыңнагансыздыр бәлки.Әниемә әти җайсыз сукты ди,35 яшендә мәрхүм булды әнием ди.Кабатларга уйлыйсыңмы?Ноги в руки и бегом ул тиледән....
    Мәхәббәттән нәфрәткә бер адым икән
  • 15 октябрь 2021 - 11:55
    Без имени
    Минем уйлавымча. хыянэтне. гафу итэрге. ярамый. минем дэ баштан утте. эле. мин. бала авырып. больницада яттым. э ул. жилбэзэк кызны. ойге керткен. ир атнын. башы. юк анын. алар. узлэре очен гене. яшилэр. бала да. кирэкми. хатын. да. картайганчы. хыянэт итэ. минеке. шулай булды.
    Нигә мине чүпрәк итәләр?!.
  • 15 октябрь 2021 - 15:13
    Без имени
    Бик матур,тату,тырыш,тэуфикле гаилэ - Эхмэтшиннар гаилэсе.Алдагы коннэрдэ дэ матур,тату,бэхетле булып яшэгез! Зур унышлар сезгэ!
    Оясында ни күрсә...
Реклама
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан