Оренбургта ят киемле хатын-кызлар

Бүген Оренбург шәһәрендә татар хатын-кызларының «Ак калфак» иҗтимагый оешмасының күчмә утырышы үзенең эшен башлады.

Кунаклар – «Ак калфак»ның урыннардагы оешма җитәкчеләре – Татарстаннан, Башкортстаннан, Казакъстаннан, Удмуртиядән, Самара, Пенза өлкәсеннән, Пермь краеннан килде. Аларны Оренбург өлкәсенең бөтен татар дөньясына атаклы булган Татар Каргалысы авылында каршы алдылар. Ханымнар авылның тарихы белән танышты, элеккегедән калган сәүдә рәтләре буйлап узды, борынгы зиратларын карады. Аннан өлкә белән танышуны Оренбург шәһәрендә дәвам иттеләр. Шәһәрнең үзәгендә урнашкан «Милли авыл» мәдәни комплексында, татар утарында да булдылар. (Милли кием-салым кигән калфаклы ханымнарга Оренбургта кая барсалар да, халык сокланып, гаҗәпләнеп, шаккатып карады. «Сез безгә кайдан килдегез?» – дип килеп сүз дәшүчеләр дә булды.)

Оренбург өлкәсендә 128 милләт яши. Бу парк-музейда аларның берничәсе күрсәтелгән. Милли авылларның һәрберсендә «Тарих һәм мәдәният» музее да эшли.

Татар утарындагы музейның хуҗабикәсе – Гөлйөзем апа Үлембәкова. Ул музейга куелган һәр экспонатның утарга килеп эләгү тарихын белә. Халык катнашында, халык тырышлыгы белән оешкан музей бит бу! Менә – «Саратский» яшел гармун.

– Бу гармунны бер ханым алып килде, – ди Гөлйөзем апа. – Русча гына сөйләшә. «Ирем татар иде минем... Гармунны ул сугышлардан кайткач, 1957 елны ясаткан иде. Ул вафат булгач, «Сат әле», – дип бик күпләр сорады. Хәтер-хатирәне сатмыйлар, дип җавап бирдем... Минем аны сезгә бүләк итәсем килә», – диде.

Минем үземә экспонатларның берсе – 1954 елда «Таткнигоиздат»ның матур әдәбият редакциясендә дөнья күргән «Халык җырлары» китабы шактый кызык тоелды. Аның зур гына бер бүлегендә дүрт юллыклардан торган халык җырлары тупланган. Әйтик, менә берничәсе:

Казан дигән каланың,
Санап чыктым урамын.
Сау бул, бәгърем, дигән идем,
Елап бирде кулларын.
Алма алсак, алыйк алын,
Хакын бергә түләрбез.
Ни күрсәк тә бергә күрик,
Үлсәк, бергә үләрбез.
Кемнәрдер өчен шактый кызык хәзинә бар монда!

Патефон, Фәридә Кудашева җырлары язылган тәлинкәләр, каләм савыты, чиккән сөлгеләр, алъяпкычлар, чиләк-көянтә, бала бишеге... Энҗе белән чигелгән бер гасырлык калфак! Экспонатлар байтак!

Татар утары эчендә музей ачылгач, Оренбург яшьләрендә яңа гадәт барлыкка килгән: өйләнешкән көнне алар хәзер бирә килеп, татар халкының гореф-гадәтләре белән танышалар, фотосурәткә төшәләр, Гөлйөзем апаның гаҗәеп матур теләкләрен тыңлыйлар икән.

Кичен кунаклар Татар Каргалысы авылының Мәдәният йортында авыл үзешчәннәре әзерләгән концерт карады. Шунысы игътибарга лаек, сәхнәгә чыккан җырчылар да, биючеләр дә, яшьләр дә, өлкәннәр дә – барысы да калфактан иде!

Форумның пленар утырышы иртәгә Оренбург татар драма театры бинасында дәвам итәчәк. Анда өч йөзләп делегат булыр дип көтелә.


P.S. Оренбургта Ак калфакны хәзер Альбина Әбсәләмова җитәкли. Аның турында биредә укып була: http://syuyumbike.ru/zaman-hem-bez/uspeh/?id=1348

Казан-Оренбург

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Син минем балам! – Нихәл, улым! – Айдар Фидаилевич ак биләүдәге бәбине күтәреп, битенә үк терәде. Үз гомерендәге иң шатлыклы көне бүген аның! – Рәхмәт сезгә, Ләйлә! Бу бәхетне бүләк иткәнегез өчен. – Ир баланы күтәргән килеш Ләйләгә борылды. Хатын елый иде. Башта яшерен генә тамган күз яшьләре тора-бара тоташ үксүгә әверелде.  – Ай-дар... Фи-даи-левич... ба-ла-ны бир-мим... Бирә... ал-мыйм... – Ләйләнең бу сүзләре иңрәү булып чыкты. 
    11148
    5
    141
  • Бозым Сихерчеләр, имчеләрне никтер картаеп-бирчәеп беткән карчыклар кыяфәтендә генә күзаллый иде моңарчы Галия. Аларның яшәгән йорты да каядыр бер читтә, аулакта булырга тиеш иде кебек. Ул йорт үзе үк күңелдә шик уятырга, шом кертергә тиеш...  Ачык йөзле, ак яулыклы апа каршы алды аларны.
    6794
    1
    90
  • 7797
    2
    52
  • Ялгыш очрашу Инде ничә ел үткән, әмма аны күргән саен, атлап барган җирдән адымнарын әкренәйтә, йөзенә иңгән гаепле елмаюын махсус җыерылган кашлары астына яшерергә тели. Оныта алмый бугай шул...
    8836
    1
    49
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 23 сентябрь 2020 - 15:08
    Без имени
    👍👍👍
    ​ Адашкан шәүләләр
  • 23 сентябрь 2020 - 19:18
    Без имени
    Великовозрастный балаларны карарга жигелергэ кем кушты? Узегез гаепле бит!!!
    Ана рәнҗүе төшәргә дә мөмкин
  • 23 сентябрь 2020 - 15:25
    Без имени
    Шундый тәрбияви әсәрләр иҗат итүчеләр бик сирәк шул.Урының җәннәт түрләрендә булсын иде,Туфан абый
    Сиңа дигәне...
  • 24 сентябрь 2020 - 05:08
    Без имени
    Купме бала устерергэ кочен житэ, шул кадэр табарга кирэк минемчэ. А не плыть по течению. Башны да эшлэту кирэк.......
    ​Туасы Җаннар хакына
  • 24 сентябрь 2020 - 10:43
    Без имени
    Кирэкми ул кире кайту. Шундый яхшы ирен була торып. Калсын кунел турендэ генэ...
    Кар бөртеге
Реклама
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан
«Объективта – әни»
Кешелек хакында фәлсәфи уйланулар, робот София һәм ипи
Балачак – уйнар чак...