​Әнисез гаиләдә әтигә нишләргә?

Икенче әни алып кайту турында сүз башлау бик мөһим һәм бик катлаулы сөйләшү ул. Әти кеше белән бала арасындагы ышаныч һәм дуслык хисләре  хәлне беркадәр җиңеләйтергә мөмкин әле. Әмма сөйләшү көн тәртибеннән үк алып ташлана алмый. Монда булачак әнинең үзеннән дә  күп нәрсә тора. Балалар белән мөнәсәбәте моңарчы ничегрәк формалашкан? Дусларча аралашканнармы, әллә инде бала аны гаиләнең иминлегенә яный торган бер дошман итеп кабул иткәнме?

Яңа әни алып кайту турында ничек сүз башларга? 
Ир кешегә җитди булмаган мөнәсәбәтләрен балаларына күрсәтмәскә киңәш итәр идем. Кемне дә булса үзенең булачак хатыны, балаларының әнисе итеп күрә икән инде – аны балалар белән дә таныштырырга кирәк. «Әгәр ул хатын-кыз балаңа ошамаса?» – дип сорый кайбер ир-атлар. Балага ошау-ошамау күп очракта өлкәннәрнең үзен­нән тора. Беренче очрашу бала өчен көтелмәгән хәл була күрмәсен! Әти кеше бала белән сак кына сөй­ләшергә (баланың яшенә карап, ул киңәшләшү формасында да булырга мөм­кин), аңлашырга тиеш. Те­лә­гән нәтиҗәгә ирешер өчен, бәлки, берничә тапкыр сөйләшү кирәктер әле – ашыгу, кабалану һич ярамый. Әгәр бала кызып китсә, теш-тырнагы белән каршы торса, сабырлык сорала. Күпмедер вакытка бу мәсьәләне калдырып торып, бераз вакыттан кабат әйләнеп кайтырга туры килер. Һәрхәлдә, бу мәсьәләне балага җайлап аңлатырга кирәк, басым ясау, аның фикерен санга сукмау зур хата булыр. Гаиләдә бер-береңә юл кую, үзара хөрмәт сакланса, һичшиксез, бала әтисен аңлар. Әти кеше дә, үз чиратында, балага аны яратуын, бу хисләрнең беркайчан да сүрелмәячәген, бу яңалык әти белән бала мөнәсәбәтләренә берничек тә комачау итмәя­чәген ышандырырлык итеп аңлатсын. Балалар бит, кайберәүләр уйлаганча, бер­ни аңламый торган эгоистлар түгел, күп очракта сабый күңеле бик сизгер, ул өлкәннәр игътибар итмә­гән үтә нечкә хис-кичереш­ләрне дә аңларга сәләтле. Инде югарыда әйтелгән бар шартлар үтәлгәннән соң да бала катгый каршы икән – ашыгудан файда юк. Тагын бер тапкыр уйлап, үлчәп карагыз – сайлаган ярыгыз чыннан да сез күзаллаган кешеме? Баланың дәлиллә­рен уегыздан үткәрегез, акыл белән анализлагыз – бу каршылыкның сәбәбе нидә? Берәр тәҗрибәле кеше белән (педагог, психолог, гаиләгезне, балагызны якыннан белгән ышанычлы кеше) киңәшеп карау да комачауламас. Читтән бар да яхшырак күренә бит!


Сорау арты сорау туып кына тора. Әйтик, өйдәге киеренкелекне ничек җайларга? Ничек депрессиягә бирешмәскә? Баланы ничек тынычландырырга?

Әйткәнемчә, гаилә ни сәбәптән генә әнисез калмасын – бу бик авыр кичерешләр чыганагы. Бар кеше дә мондый хәлне үзе генә җиңеп чыга алмый. Әгәр сез үзегез яки балагыз озакка сузылган депрессиядә, инде шактый вакыт узуга карамастан, кичерешләрегез әле кичә генә булган югалтудагыча көчле икән – һичшиксез белгечкә барырга кирәк. Шушындый катлаулы тормыш сынавына дучар булган ир-атларга берничә киңәш бирәсе килә:
 – Чыгу юлы булмаган гадәттән тыш хәлдә итеп хис итмәгез үзегезне. 

Андый кешеләр (ирләр дә, хатын-кызлар да) шактый. Алар яшәргә көч таба бит – димәк, сез дә булдыра аласыз.

Хатын-кыз эшендә тәҗрибәгез юкка күңелегез төшмәсен - бик күп хатын-кызларның кияүгә чыкканда шулай ук бернинди тәҗрибәсе булмый, алар да күп нәрсәгә яши-яши өйрәнә. Димәк, сез дә өйрәнерсез! Аның бер кыенлыгы да юк, һәр эш тырышлык һәм көч кенә сорый.

– Хуҗалык эшләрендә, аеруча баштагы чорда, якыннарыгызның, дусларыгызнын, күршеләрегезнең ярдәменнән баш тартмагыз. Сезгә һәм балаларга аеруча кирәк булган аралашу чарасы, эмоциональ теләктәш­лек билгесе дә әле ул.

– Балаларга дусларыгыз, киңәшчеләрегез итеп карагыз – бары тик өйдәге жылы мөнәсәбәтләр, якын аралашу гына гаиләгезне саклап кала. Тормышта нинди генә хәлләр килеп чыкса да, ата белән бала арасындагы мөнәсәбәтләргә җил үтми. Балалар – төп ярдәмчеләрегез, ә сез аларның иң ышанычлы якын кешесе булып калырсыз.

 – Көндәлек эшләрне генә түгел, ялны да дөрес оештыра белү зарур. Бергәләп спорт белөн шөгыльләнү, сәяхәткә чыгу, кино-театрларга йөрү гаиләгезне ныгытыр, уртак шөгыльләр артуга китерер. Бу, үз чиратында, баланы үзен кимсетелгән итеп хис итүдән саклый, аның күңеленә матур истәлек булып кереп кала. Ин катлаулы тормыш сынаулары вакытында кеше нәкь менә шул матур балачак хатирәләренә таянып, үзенә көч ала, психологик яктан эмоциональ тотрыклыкка ирешә.

фото: pixabay.com

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Гөр-гөр килеп яшәү «Бар әле...» дигән эш барлыгын беләсезме? Без белми идек, Актаныш районы Пучы авылында аңлаттылар.
    3130
    5
    121
  • Сихерләнгән йөзек Лилиананы бүлмә уртасындагы урындыкка утыртты Һаҗәр апа. Үзе, уң кулын кызның башына куеп, дога укый башлады. Биш минут чамасы үтте бугай. Шул вакытта кеше ышанмаслык хәл булды...
    10634
    5
    102
  • Җизнәм Көнозын елап ятам, миндә берәрсенең эше булсачы! Чынында еламыйм да инде хәзер, туйдым, күз яшьләре дә чыкмый, көчәнсәм дә.
    10175
    5
    67
  • «Бүтән әнием юк...» – Әнием Картлар йортында минем...
    8747
    11
    61
  • Дуслыкның чиге бармы? Искән җил аның күлмәген тәненә сылады да, түгәрәкләнеп килгән корсагы сизелде. Ир моны күреп, тетрәнеп китте. Ул сүз әйтә алмаслык дәрәҗәгә җитте. Хатынының корсагыннан күзен ала алмады.
    5443
    0
    57
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 26 ноябрь 2021 - 08:49
    Без имени
    Элбэттэ, мондый очракта хатын-кыз бик авыр хэлгэ юлыга. Кунакларны хезмәтләндерү хатын-кызга тошэ, эзерлэу, юу, якты йөз курсэту. Ботен кеше дә алай булдырылмый. Монда аңлашу юлын эзләргә кирэк. Болай хисләренә ирек биргәндә, узенне алама кеше итеп курсэтергэ момкинсен. Мондый очракта ир кеше дә башын эшлэтергэ тиеш. Кэусэр
    Иремнең туганнары...
  • 24 ноябрь 2021 - 17:17
    Без имени
    Безнен авылга мед училишаны бетереп яшь фельдшер килде каядыр бер 60 елларда.Без элдя балаларгына идек Узе урыс идеТося апа дия идек. Гомере буе эшляде ,кон или тон дими иде.Безнен авылда иргядя чыкты ике баласыда булды. Бик матур тормош иттеляр.Тося апа бик яхшыкеше..Бик куплярне улемнян коткарды эчудян калдырды.Эле инде анарга каядыр 86 яшендя ул.Тагын сауляклы бяхетле аллахы умер бирсену узеня.Без аны эледя яратабыз и хормят итябез.А
    Кайтаваз
  • 24 ноябрь 2021 - 13:13
    Без имени
    🙏👍
    Кышкы былбыллар. № 2.
  • 24 ноябрь 2021 - 12:42
    Без имени
    Баланы ирга алыштырган хатыннарны бер кайчан да анламаячакмын. Ничек итеп уз баланны шул хатле мескен итарга була? Ани кеше баланы ботен жил-давылдан сакларга.якларга тиеш. А ул узен гена уйлый. А Разия исемле кеше узе укытучы булып эшлаган. А узе шундый усал.кешелексез кеше. Ул мина калса лаеклы тугел укытучы исемен йеретерга. Ничек ул балаларга акыл бирган? Исем кита
    Канатсыз кош баласы
  • 24 ноябрь 2021 - 18:07
    Без имени
    Нэсимэ апа бик акыллы яхшы кунелле иде. Урыны жэннэттэ булсын.
    Син янымда булган чакта гына...
Реклама
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан