Табиблар: рак – хөкем түгел, диагноз гына

2014 елда белгечләр республикабызда онкология белән һәр 45нче кеше авырый дип белдерсә, инде хәзер һәр 43нче татарстанлыда яман чир табыла дигән мәгълүматлар яңгыратыла.  Якындагы ун елда вәзгыять тагын да кискенләшәчәк кенә. Шуңа да төп бурыч - онкология ачыкланган кешеләрнең гомер озынлыгын мөмкин кадәр арттыру. Әйтик, Япониядә бу төр авырулардан үлүчеләр исәбе тагын да күбрәк. Әмма алар 84 яшькә кадәр гомер итә.  Табиблар сүзләренчә, рак – ул хөкем түгел, ул диагноз. Бу чир белән көрәшеп була.


Былтыр республикабызда гомуми үлем күрсәткечләрен киметүгә ирешелгән. Әмма шулай булуга карамастан, онкологик авырулар алдагы ел белән чагыштырганда, 8 процентка күбрәк кешенең гомерен алып киткән.  Ачыкланган яңа очраклар исәбе дә тулаем Россия буенча булган саннар белән чагыштырганда шактыйга күбрәк. Шуңа да быел төп көчләр шушы куркыныч чирләрне кисәтүгә куелачак.



- Татарстанда онкология белән авыручылар саны күп булуы һәм яңа очраклар күп ачыклану сәламәтлек системасы мөмкинлекләре, диагностик мөмкинлекләр белән бәйле. Шулай ук инде бүген республикада уртача гомер озынлыгы ил күләмендәге бу күрсәткечләргә караганда күбрәк, - дип белдерә Татарстан сәламәтлек саклау министры Гадел Вафин.

Ел саен Татарстанда 15 меңгә якын яман шеш очрагы ачыклана. Исәптә барлыгы 90 меңнән артык кеше тора. Авыручылар арасында хатын-кызларның өлеше – 52 процент, ир-атлар өлеше 48 процент тәшкил итә. Гүзәл затлар  ирләргә караганда 10 елга озаграк яши бит. Шуңа күрә бу тенденциягә гаҗәпләнергә кирәкми.



Мәгълүм булганча, яман шешне никадәр иртәрәк ачыкласаң, шулкадәр яхшырак. Шуңа да соңгы елларда республикабызда бу чирне башлангыч стадияләрдә табуга басым ясыйлар. Күрсәткечләр дә тырышлыкның юкка булмавын раслый. I-II стадиядә яңа очракларның 57,8 проценты ачыклана. Димәк, бу кешеләрнең чирне тулысынча җиңүенә өмет бик зур. III стадиядәге яман шеш озак вакытлы дәвалануны таләп итә, әмма уңай нәтиҗәгә өмет барыбер саклана. IV стадиядәге чир инде паллиатив ярдәмне генә күздә тота. Табибка еш кына авыруның газапларын азмы-күпме җиңеләйтү чарасын гына күрергә кала.



Табиблар вакытында хастаханәләргә барырга, вакытында тишеренүләр узарга киңәш итә. Шуның өчен диспансеризацияләр гамәлгә кертелде. Кеше үз сәламәтлегенә кул селтәргә тиеш түгел, дип аңлатырга тырыша белгечләр. Бу, беренче чиратта, еллар буе хастаханәгә барып күренмәгән, хезмәткә яраклылык яшендәге кешеләргә кагыла. Шул ук диспансеризацияләр вакытында беренчел стадиядә ачыкланган онкология очраклары 73 процент тәшкил иткән.

Ракны кисәтүнең 10 кагыйдәсе:

1. Тәмәке тартуны ташларга
2. Алкоголь эчемлекләрне чамалы гына кулланырга
3. Кояш нурланышларыннан сакланырга
4. Эш урынында сәламәтлек саклау кагыйдәләрен үтәргә
5. Рациональ тукланырга
6. Артык тазармаска
7. Ниндидер төерләр, шешләр тапсагыз, шунда ук табибка күренергә
8. 45 яшьтән узган ир-атларга ел саен медицина тикшеренүе узарга
9. 35-45 яшьләрдәге хатын-кызларга 2 елга 1 тапкыр УЗИ һәм мамограмма ясатырга, 45 яшьтән соң бу процедураны елына 1 тапкыр узарга
10.  20 яшьтән соң хатын-кызларга ел саен гинекологка күренергә

 





сылтама: http://intertat.ru
фото: http://pixabay.com

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • «Рәнҗемә миңа, кызым...» Ул аның каберенә еллар үткәч кенә кайта алды. Юк, еракта – диңгез-океаннар артында яшәгәнгә түгел, күңеле тартмаганга...
    14968
    1
    84
  • «Төшләремдә  ак күлмәктән син...» – «Шевроле круз» машинасында йөри торган малаегыз бармы? – дип сорыйлар Иршат абыйдан. – Әйе. – Авария булган, килегез... Өс-башларына нәрсә туры килә, шуны киеп, кайнанасы Галиябану апага берни әйтмичә өйдән атылып чыгып китәләр...
    11295
    1
    61
  • Кыска буйлы зур бәхет Бар яктан да килгән Миләүшәгә башка егет табылмады микән дип, шаккаттым, дөресен генә әйткәндә. Авылда өрлек кадәрле менә дигән ничә егет бар, ә аның артыннан кайсыдыр бер авылдан шушы кечкенә генә егет йөреп маташа. 
    5531
    3
    48
  • Үләнче Рушания ханым Минсәгыйрованы үзе яшәгән Спас районының Болгар шәһәрендә генә түгел, инде бөтен республикада үләнче дип беләләр
    5055
    3
    41
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 31 гыйнвар 2023 - 16:29
    Без имени
    Дөрес эшләгәннәр, дип язучыга җавап бирәсе килә. Аларны яратмаган кешегә өйләнергә, кияүгә чыгарга кем мәҗбүр иткән? Яратмыйча яшәгәч, нигә шул гомер яшәгәннәр? Нигә баштарак аерылмаганнар? Бу очракта азгынлык бу! Әгәр алар бер-берсе бн очрашканчы мәхәббәтсез яшәү авыр, дип аерылган булсалар, аңлап булыр иде. Ә бу очракта хыянәт бу! Димәк, азгынлык!
     «Мин аны  сыйныфташлар очрашуыннан алып кайттым...» 
  • 31 гыйнвар 2023 - 13:57
    Без имени
    Хыянэт итмэгэн ирлэр бар микэн ул? Мин иремэ шулай дип эйткэч, э ирлэр кемнэр белэн хыянэт итэ сон хатыннарына,хатын-кыз белэн тугелме диде. Монда ирлэрне генэ дэ гаеплэп булмыйдыр, муеннарына асылынгач, постельгэ сойрэп яткыргач, нишлэсен инде алар? Ир-ат табигатьтэ нэсел калдыручы, самец бит инде ул. Э хатын-кыз тотнаклырак булса, хыянэтлэр дэ булмас иде. Уз ирлэре белэн яши алмаган, азып-тузып йоруче хатын-кызлар( хатын-кыз димэсэн, хэтерлэре калыр) этэрэ ир-атларны хыянэткэ. Ойлэнгэн ир икэнен белэ торып, анын белэн очрашып йору бернинди кысаларга да сыймый.
    «Йөремсәк» хатын
  • 31 гыйнвар 2023 - 18:16
    Без имени
    Аллаһ Тәгалә сынауларның ин олысын биргэн,димэк ин яраткан колларыннандыр...Куркэм сабырлык белэн уткэреп жибэрергэ насыйп булсын.Мэрхэмэтле,шэфкатьле иманлы кеше тап итсен.Ялгызлыкка караганда,янэшэндэ яхшы кеше торса,авырлыкны жинэргэ жинелрэк булыр.Балаларның уз юлы. Аллаһ хэерле юлын узе курсэтер ин ша Аллаһ.
    Киләбез дә китеп югалабыз...
  • 30 гыйнвар 2023 - 20:45
    Без имени
    Мин дэ сезнен кебек исерек ирне 18 ел тузеп яшэдем. Хэзер исемэ тошкэн саен, жулэр булганмын дип уйлыйм. Аерылышканыбызга елдан артык, хаман эчэ, эчендэ чыкмаган жаны гына калган инде. Кеше ни эйтер дип тузэбез шул, узебезне уйламыйбыз. Эгэр бер фикергэ килэ алмасагыз, психолог белэн кинэшегез. Мина ярдэме тиде. Игътибарыгыз очен рэхмэт.
    Эчкече иргә сабыр итәргәме?
  • 30 гыйнвар 2023 - 17:52
    Без имени
    Бэхетегезгэ куз тимэсен, матурларым.
    Икесе — бербөтен (видео)
Реклама
«Татар гаиләсе / килен-кайнана» бәйгесе җиңүчеләрен котлау тантанасы
«Татар мамык шәле» бренды нәрсә ул?
«Татар гаиләсе / үрнәк алыгыз»
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр