Туган тел бәйрәме

24 апрельдә М.Җәлил исемендәге Татар дәүләт опера һәм балет академия театрында Туган тел бәйрәме үтте. Анда Президентыбыз Рөстәм Миңнеханов та катнашты.

- Глобализация чорында телләрне саклау аеруча авыр, - дип башлады сүзен Илбашы Р. Миңнеханов. – Шуңа күрә Татарстанда туган телне саклауга юнәлдерелгән берничә программа эшли. Берничә көн элек, мәсәлән, татар теле һәм әдәбияте буенча өченче халыкара олимпиадага йомгак ясалды. “Ана теле” дип исемләнгән программа уңышлы гына тормышка ашырылып килә. Радио, телевидение буенча татар телен үстерүгә юнәлдерелгән тапшырулар алып барыла. Мәктәпләрдә, балалар бакчаларында татар телен өйрәтү программалары һаман камилләштерелеп тора.

Аннары Президент республикабызның Г. Тукай исемендәге Дәүләт бүләкләрен тапшырды. Быел бу мәртәбәле бүләккә “Келәү: шигырьләр, повесть, хикәя”, “Сәяхәтнамәләр: шигырьләр”, “К солнцу лицом” китаплары өчен шагыйрә Клара Булатова, Казан һәм Габдулла Тукайга багышланган графика шәлкемнәре өчен рәссам Ирина Колмогорцева, “Алтын Урда” балетын иҗат иткән һәм сәнгати образлар тудырган өчен, идеянең авторы һәм проектның сәнгать җитәкчесе – М. Җәлил исемендәге Татар дәүләт опера һәм балет академия театрынның директоры Рәүфәл Мөхәммәтҗанов, балетмейстер Георгий Ковтун, Җаникә ролен башкарган балерина Кристина Андреева, Батый хан партиясен башкарган балет артисты Михаил Тимаев лаек булды.

Ул кичне татар теле белән бергә үрелеп үскән татар мәдәниятенең бөтен тарихы сәхнәдә җанлангандай булды. Шагыйрьләр Сәиф Сараи, Мөхәммәдъяр иҗатлары хәтерләрдә яңартылды. Җырчылар Гөлнора һәм Рузил Гатиннар күптән түгел куелган Э.Низамовның “Кара пулат” операсыннан дуэт җырлады. XX гасыр башында татар мәдәниятендә булган күтәрелеш матур булып гәүдәләндерелде. Олуг шагыйребез Габдулла Тукай иҗатына, аның “Шүрәле” балетына аерым тукталдылар. Татар профессиональ музыкасына нигез салган композиторлар, алар иҗат иткән матур музыкаль спектакльләр дә телгә алынды. Артистлар Рөстәм Асаев һәм Ләйсән Сөнәгатова шуларның берсе К.Тинчурин әсәре буенча куелган “Зәңгәр шәл”дән бер өзек тә уйнап күрсәтте. Ни аяныч, Бөек Ватан сугышы бик күп талантарыбызның яшьли гомерләрен өзде. Сара Садыйкованың Резеда Галимова башкарган “Син кайларда йөрисең икән?” тангосы аларны сагыну җыры булып яңгырады. Эстрада жанры татар музыкасында үзе зур урын алып тора. Илһам Шакиров, Әлфия Авзалова һ.б. күп кенә җырчылар бу жанрга үзләренең гомерләрен багышлады. Нәтиҗәдә, динсез совет заманнарында татар халкын җыр берләштерде һәм саклап калды. Яшь җырчылар Артур Мингазов һәм Марат Галимовның чыгышы эстрада җырының әле ямьсезләнеп, очсызланып бетмәгән матур чорын сагындырып куйды. Татар җыелган җирдә, һичшиксез, күренекле драматургыбыз Туфан Миңнуллинның герое Әлмәндәр бабай рухы сизелә, чөнки татар халкының иң күркәм сыйфатларын үзендә туплаган герой ул. “Казан” бию ансамбле Әлмәндәр карт һәм аның маҗаралары турында кызыклы театральләштерелгән композиция иҗат иткән һәм артистлар туган тел кичәсендә аны тамашачыларга башкарып та күрсәттеләр. Бөек Ватан сугышы тәмамланырга берничә көн кала бер төркем композиторларыбыз Казанда консерватория оештыруга ирешә. Хәзер инде бу уку йортының 70 еллык тарихы бар. Республикабызның һәм бөтен Идел буеның музыка училищелары, көллиятләре өчен якты маяк ул. Туган тел, татар мәдәнияте бәйрәмендә, әлбәттә инде, консерватория тарихының матур сәхифәләре дә чагылып үтте. “Кырлай” баянчылар ансамбле үзләре укып чыккан уку йортына музыка аша рәхмәтләрен ирештерде. Концерт “Айгөл” вокаль коллективының “Татар булып гомер итик!”, дигән сүзләре белән тәмамланды.

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Ялган никах Танышуларының беренче көнендә үк, ЗАГСка барып, язылышырга гариза биреп кайткан кыз белән егет хакында Нурсөянең моңа хәтле ишеткәне булмады. Андый хәбәр колагына чалынса да, әллә юләр инде болар, дип бармагын чигә тирәсендә борудан башка берни дә кыла алмас иде кебек. Әгәр дә ки уйламаганда-көтмәгәндә ул юләр кыз үзе булып чыкмаса!..
    7837
    0
    81
  • Әти өйләнә Әни үлгәнгә инде биш ел. Әнине югалтуны бик авыр кичерде әти. Хәтта башта минем белән сөйләшми йөрде, үз эченә бикләнде. Аны безнең янга күчергә үгетләдем, әмма ул яшәгән фатирымны калдырмыйм дип каршы килде.
    7145
    2
    72
  • Ялгыз торна Коллективта биш кеше, шуларның икесе генә шәһәрдә туып үскән.  Шунсы кызык – коллективта эшләүчеләрнең берсенең дә шәхси тормышы барып чыкмаган: икесе аерылган, ялгыз бала үстерәләр, өчесе бер тапкыр да кияүгә чыгып карамаган кызлар. Җәмилә арада иң олысы...
    4162
    1
    52
  • Кайту Безне ташлап киткән иремнең сөяркәсе шалтыратты...
    6029
    2
    39
  • Балаларына сыймаган Галия әби Сәяхәт вакытында нинди генә кешеләр күрмисең дә, нинди генә тарихлар ишетмисең – үзе бер китап язарлык. Поездда язмыш тарафыннан гомернең бер аралыгына очраткан юлдашлар бер-берләренә җаннарын бушата, шатлык-кайгыларын сөйли. Бу юлы да шулай булды...
    3429
    1
    38
Реклама
Соңгы комментарийлар
Реклама
«Татар мамык шәле» бренды нәрсә ул?
«Татар гаиләсе / үрнәк алыгыз»
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда