Идегәй дастаны эстон теленә тәрҗемә ителә башлаган

Татар халкының “Идегәй” тарихи героик-эпик шигъри дастаны эстон теленә тәрҗемә ителә башлаган. Киләчәктә дастанны китап итеп бастыру планлаштырыла. Бу хакта “Татар-информ” хәбәрчесенә Эстония татарларының “Идел” мәдәни җәмгыяте идарәсе вәкиле Фәүзия Һадиуллина хәбәр итте.

“Идегәй” дастанын тәрҗемә итү - Көнчыгышны өйрәнүче танылган галим, тюрколог Артур Лааст тәкъдиме. Тәрҗемә эшенә эстон шагыйре Пеетер Илус алынган. 

Эстониянең Таллин шәһәрендә яшәүче Артур Лааст татар халкының тарихы, әдәбияты, шул исәптән борынгы татар әсәрләре белән яхшы таныш. Галим “Татар-информ” хәбәрчесенә билгеләп үткәнчә, төрки телләрдә иҗат ителгән әсәрләрне эстон теленә тәрҗемә итү өлкәсендә билгеле бер тәҗрибә тупланган. Әйтик, былтыр кыргыз халкының “Манас” дастаны эстон телендә аерым китап булып басылган. Бу хезмәт шулай ук Артур Лааст һәм Пеетер Илус хезмәттәшлеге нәтиҗәсе. Тиражы 500 данә тәшкил иткән әлеге басма “Eesti Кultuurkapital” фонды матди ярдәме белән дөнья күргән. Китап былтыр ноябрьдә Эстония Фәннәр академиясендә тәкъдим ителгән. 

“Төньякта яшәсәк тә, без, эстонлылар, Көнчыгыш, төрки халыклар тарихы, әдәбияты белән кызыксынабыз. Руми, Нәваи, Низами һәм башка төрки классикларының әсәрләре дә тәрҗемә ителде. Эстониядә Көнчыгышны өйрәнүчеләр академик җәмгыяте эшли”, – диде Артур Лааст. Аның сүзләренчә, “Идегәй” дастанын эстон теленә тәрҗемә итү эше инде башланып киткән.

“Идегәй” – татарларның шанлы үткәнен чагылдырган әсәр. Дастан татар халкы өчен тарихи әһәмияткә ия”, – дип саный ул. Эстон галиме эпосның югары сәнгати дәрәҗәдәге әсәр булуын да билгеләп үтте. Эстон теленә тәрҗемә итү эше, нигездә, дастанның рус телендәге вариантына таянып башкарыла. Татар телендәгесе дә файдаланыла.

Артур Лааст бу хезмәтнең эстонлылар өчен кызыклы булачагын билгеләп: “Эстониядә, гомумән, укырга яраталар. Илдә елына 2 мең исемдәге яңа китап басылып чыга”, – диде. Аның сүзләренчә, әсәрне турыдан-туры, ягъни сүзен сүзгә тәрҗемә итү турында сүз бармый. Тәрҗемәнең стиле йөгерек, укучыны җәлеп итәрлек булырга тиеш, дип саный ул.

“Идегәй” эстон телендә китап рәвешендә дөнья күргәнче ике еллап вакыт узарга мөмкин. Аның тиражы 1 мең данә булыр дип фаразлана. Фәүзия Һадиуллина китапны бизәү өчен дастандагы тарихи чорны оста сурәтли алырдай рәссам кирәклеген әйтте.

(Фотода рәссам Байназар Әлменовның «Идегәй» татар халык дастанына иллюстрациясе фрагменты)

чыганак

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 29 октябрь 2020 - 12:06
    Без имени
    Алланын кахаресе тошкэн нэрсэ ул сихерчелэр йорэк бэгерлэргэ утте алар ..тэмуг кисэулэре..узлэре ясый белмэгэне ясатып кайта белмэгэне улэ бетэ интт..ан ойрэнэ ..
    «Сихер бозды...»
  • 29 октябрь 2020 - 09:35
    Без имени
    Әдәби. Әсәр шундый була ул. Кайберәүләр көнаралаш гаибәт язалар да, оялмыйча хикәя дип куялар. Укыган, талантлы кеше язган әдәби әсәр ичмасам. Рәхәтләнеп укыдым. Ике авыл хатыны көтү куганда сөйләшеп торган гаибәт тибындагы нәрсәләрне чыгармасагыз яхшы булыр иде. Менә шушындый әсәрләр чыгарыгыз!
    Умырзая
  • 29 октябрь 2020 - 17:45
    Без имени
    Уйлый белмилэрдер, Уйлый белсэлэр энилэре бауга менмэс иде.
    Үкенечләр - урман...
  • 29 октябрь 2020 - 20:22
    Без имени
    Аллага тапшырдык донья ни кадэр рэхэт булса да кешелэр каты бэгъерле
    Үкенечләр - урман...
  • 29 октябрь 2020 - 21:32
    Без имени
    Сез нигэ балаларын гына гаеплисез олы кешенен акылыда китергэ момкин бит Белмичэ кешегэ гаеп ташламагыз елауларында гаепкэ алмагыз узегезне алар урыны на куеп карагыз башта
    Үкенечләр - урман...
Реклама
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан
«Объективта – әни»
Кешелек хакында фәлсәфи уйланулар, робот София һәм ипи
Балачак – уйнар чак...