​“Кешечә булсын!”

Тимерҗан абзыйның кече кызы Инсөя әтисенә юбилей бүләге итеп, чәшке бүрек алып кайткан икән дигән хәбәр, минуты-сәгате белән бөтен авылга таралды. Халык ачкан авызын хәтсез генә ябалмый җәфаланды. Соң шулай булмый, моңарчы колхоз председателе башына гына яраган чәшке бүрек мал караучысына тәтесен әле! Партком секретаренең башында да куян бүрек кенә булган заман. Ул төнне Тимерҗан абзыйлар гына рәхәтләнеп йоклады бугай. Юбилей табыныннан таралышкан кунакларның йокысын чәшке бүрек үзе белән алып калды.

Үткер булды Инсөя – мәктәптән соң, сәүдә училищесына укырга керде. Аны тәмамлагач, башкаладагы базаларның берсенә эшкә урнашты. Ул вакытта Инсөянең шушы кадәр дә “блатной” урынга кереп киткәненә ышанмаучылар да булды. “Булмас, нишләп колхозчы Тимерҗан кызын шунда эшләтсеннәр?” – диештеләр. Тик әнисе Гөлниса базадан кайткан әйберләр белән мактана башлагач, ышанырга туры килде. “Булыр, булыр!” – дип, үзләренә каршы сөйли башладылар. “И-и-и, җаның ни тели бар да бар икән ул база дигәннәрендә. Ул һинд чәйләре дисеңме, ул карабодай ярмасы дисеңме, колбасалар өем-өем ята икән. Чын, шаккатмалы икән! Импорт аяк киемнәре, савыт-саба турында әйтеп тә тормыйм, бөтен тауар шунда икән, әйкәем”, – дип, Гөлниса апа, җае чыккан саен шапырына торган булып китте. “Алай булып беткәч, Инсөя безгә дә бер-ике пачка һинд чәе алып кайтса, грузинныкы белән кушып куяр идек тә, әллә күпмегә җитәр иде”, – диеп чөкердәштеләр хатын-кызлар. Яшьрәкләр кримплен күлмәк турында уйланды. Асты урам Фирзәр гүпчи, мотопила турында хыяллана башлаган, диделәр. Икенче көнне Гөлниса апа бүрекне ак ситсы чүпрәккә төреп, түрдәге шифоньерның иң югары киштәсенә алып куйды. Иренең: “Каяле, инәсе, норка бүрекне киеп, бер фарсить итеп кайтыйм әле кибет тирәләрен”, – дигәнен, башта ишетмәмешкә салышса да, ире һаман кузгалмый басып торганын күргәч: “Син, нәрсә, атасы, мондый бүрекне теләсә нәрсә белән киеп буламыни? Аның янына менә дигән шикарный пәлтәсе дә, бәтинкәсе дә кирәк”, – дип тезеп китте. “Атасы”ның: “Нигә, быел гына тектергән өр-яңа күфәйкәм ярамыймыни?” – дигәнен, болай дип җаваплады: “Ярамыйча, ярый ди! Ыштансыз к...ә тимер каеш!” Шулай дигәч, Тимерҗан абзыйга: “Ярый, ярый” – дип, иске бүреген киеп чыгып китүдән башка чара калмады. Икенче елны декабрь аенда юбилей булмаса да, Инсөя әтисен тагын да зурлады: пальто белән табигый тиредән тегелгән кышкы аяк киемнәре бүләк итте. Иң сөенгәне Гөлниса апа булды. “Карале, атасы, олы кодалар кунакка дәшсәләр, мәйтәм, кәртинкә булып барыр идең, фырт итеп, ә!” “Ярый, ярый”, – диде гадәттәгечә Тимерҗан абзый. Ни кызганыч, күрше районда яшәгән кодалары аларның уйларын укымады – кунакка эндәшүче булмады. Үзләренең авылындагы кодаларына күфәйкә белән иске бүрек, аякка сучинкә пималары ярап торды. “Яңалары кешелеккә торсын”, – дип кабатлады Гөлнисасы. “Ярый, ярый”, – диде Тимерҗаны.

Кыш ничек килгән, шулай үтеп тә китте. Чәшке бүрек, пальто, ботикалар шифоньердан чыкмадылар. Язлардан со, җәй килде. Җәй артыннан көз дә көттермәде.

Колхозчыларның исәп-хисап җыелышы атнасында, җиргә кар төшеп, суытып җибәрде. Тимерҗан абзыйга мактау кәгазе бирелергә тиеш икәнен белгәч, Гөлниса апа шифоньердан “кешелеккә” дип сакланган киемнәрне тартып чыгарды. Манекен кебек каршында селкенми дә басып торган ирен киендереп бетергәч, Гөлниса апа бераз шаккатып карап торды. “И-и-и, атасы, егетләр кебек булдың да куйдың, әйкәем, карале, кием кешене ничек үзгәртә икән, көзгегә күз сал әле!” “Ярый, ярый”, – диде Тимерҗан абзый, ышанам, пашул мин”. Шул вакытта Гөлниса апаның башына тимер белән китереп суктылармыни! “Тимерҗан, чишен!” “Атасы” авызын ачканчы, баштан бүрек очып төште, пальтоның төймәләре ычкындырылып, ботинка замоклары төшерелде. “Чүт янмадык бит, әле дә башыма барып җитте! Син председәтельдән дә яхшырак киенгәнсең, ич! Язмаганны, шулай буламыни! Юк, килешми, Тимерҗанкаем. Алла сакласын, гырамотыңны да алалмый чыгарсың. Ки күфәйкеңне, кешечә булсын!”

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (2)
Cимвол калды:
  • 25 июль 2021 - 03:13
    Без имени
    бик кунелле язылган, чын кунелдэн колдердегез
  • 25 июль 2021 - 03:13
    Без имени
    Фәридә, рәхмәт!
Хәзер укыйлар
  • Үги әнкәйнең җылы йөрәге «...Үги ананың бик әйбәтләре була. Гадәттә, алар турында гел яман сөйлиләр, ләкин алар турында юньле сүзне күбрәк сөйләргә кирәк. Чит канга ана булырга тырыша бит ул. Мәҗбүри яратып булмый бит. Ә ул рольгә кереп «уйнарга» тиеш. Бала исә рольгә керми, «уйнамый». Ике артистның берсе уйнап, икенчесе уйнамаса, спектакль туа алмый. Үги аналы гаиләдә әнә шуңа күрә җылы, уңай тормыш коруы бик кыен. Үги аналарны кызганырга, ихтирам итәргә кирәк...» Мөхәммәт Мәһдиев «Мәңгелек яз» әсәрендә үги әниләр турында әнә шундый уйлануларын язып калдырган. Үги тормышны үз башына төшкәннәр генә аңлыйдыр, мөгаен. Үги ананың да, үги баланың да үз хәле... Әмма гомер уртасына җиткән ир балачагын искә алганда «Үги әниләргә һәйкәл куярга кирәк», – ди икән, димәк, барлык үги әниләр дә, халык телендәге кебек, явыз түгелләр. Чит балаларны карап үстерә икән, димәк, алар олы йөрәкле... Үги әни белән үскән Татарстанның халык артисты Җәвит ШАКИРОВ үзе сөйләсен әле...
    8396
    10
    103
  • Егетемне кыйнадым – Ышанмыйсызмы? Чынлап әйтәм! Ул бу хакта хәтта полициягә хәбәр иткән.
    8690
    2
    71
  • Бәхетле булырга хакым бар!  Мин кияүгә 25 яшемдә чыктым. Яратып чыктым...
    8417
    8
    67
  • Өч кенә көнгә... – Кирәкми. Кешечә түгел бу. Шалтыратмагыз. Өметләнеп көткәнче, алдан ук барысын да аңласын. Башка бер сүз дә әйтмичә, нянечка балалар янына кереп китте. Ишек тавышы йөрәкне сызып үткән кебек булды. Бар да тынып калды. 
    4023
    2
    47
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 22 июль 2021 - 16:52
    Без имени
    Мондый язмаларны еламыйча укый алмыйм,чонки минем бабамда узган ул концлагерларны,9май житсэ бакча артына чыгып жылый иде, соныннан Аны оправдали, ещё орден бирделэр,Бер солдаты коткарган очен,рэхмэт Ана,онытмаган...
    Ева-Мөслимә
  • 22 июль 2021 - 11:16
    Без имени
    берниге дэ борчылма. ускенем. Вакытында. белгенсен. шунысына. соен. борчвылма. Узеннен чын. тормышын. алда. эле. Андыйларны. Аллахе. тагэлэ. кичерми. жэзасын. алыр. борчылма.
    Егетем... ике бала атасы икән инде
  • 23 июль 2021 - 11:25
    Без имени
    Бик аянычлы,котычкыч хэл.эх өлгермэгэн шул ана.рэхмэт Физэлия,уңышлар сезгэ.
    Киселгән муел  агачы
  • 22 июль 2021 - 20:00
    Без имени
    И это пройдёт.. Дигән бер акыл иясе. Тормыш тәҗрибәсе шулай туплана инде ул. Кешегә ничек ышанмыйсың... Андый подоноклар да бар инде ул. Елама дип әйтү җиңел лә ул. Син ела, ләкин аңардан файда булырмы дип уйла. Шулай булгач, яшеңне әрәм итмә. Ә ул киләчәктә барыбер бер кирәген алачак. Андыйлар гомергә үзгәрми. Бәхет телим сиңа.
    Егетем... ике бала атасы икән инде
  • 19 июль 2021 - 22:04
    Без имени
    Табаң юк мени, әзрәк башын "сафландырып" алырга. Нинди чит хатын белән язышу ул, син дә аның иренең номерын тап та языша башла. Белми дип тыныч кына йөрмәсеннәр. Син әдәп саклаганда алар мәхәббәт уенын башларлар. Котырту түгел, баштан үткәнгә язу. Сөйләшәсе килсә, ире белән сөйләшсен. Чит ир әйбәт инде. Гаилә алып бару түгел бит. Син юганны киеп, ашатып эчертеп чыгарасың,. Тәтиегет тапкан. Үзенекен тәти итеп тотсын да сөйләшсен. Язып җмбәр үзенә, иреңә язам дип.
    Ирем телефоннан башка хатын белән языша
Реклама
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан