Чигү остасы Римма ЗАКИРОВА: Килен сөлгеләре чигә

Кул белән эшләсәң күпме вакыт кирәк бит! Cөлгеләр чигү мәктәп программасына кертсәләр, кияүгә чыгасы кызның бирнә сөлгесе әзер булып торса, бу әйбәт кенә. Кыз бала йолаларны да аңлап үсә, чигәргә дә өйрәнә.
Бала белән өйдә утырган вакыт – күпләр өчен эзләнү, үз-үзен табу, хыялларга омтылышлар ясап карау чагы. Үзеңне ниндидер яңа өлкәдә сынап карыйсы, гаиләң өчен файдалы буласы, акча эшлисе килә бу чорда. Бала ялында озак утырганнар, минем белән килешер. 

Хәзерге интернет заманында яңа шөгыльгә өйрәнү өчен мөмкинлек зур. Вакыт табып карыйсың, өйрәнәсең һәм менә: “иске” кулыңа яңа һөнәр. Танышларым арасында тортлар пешереп сатучылар, туйга бокаллар бизәүчеләр, ясалма чәчәкләр ясаучылар, җиләк-җимешләрдән букетлар җыючылар... тагын әллә кемнәр бар. Фантазия һәм эзләнү булган кеше беркайчан да тик утырмый. Эшлим дигән кешегә һәрчак эш бар. Бүгенге танышым Кукмара районы Олыяз авылы кызы Римма Закирова – чигү остасы. Аның хоббибие да үзенчәлекле, тәмләп сөйли торган. 

Әбиләребез, әни-апаларыбыз яшь чагында чигә белмәгән кыз булды микән авылда?! Йорттагы һәр чүпрәк җиһаз чигү чигеп бизәлә иде бит: тәрәзә пәрдәләреннән башлап, кул сөртә торган сөлгеләргә кадәр чигеп матурлый иде алар. Бизәкләренә карасаң шаккатмалы: һәрберсе үзенчәлекле, катлаулы, бер-берсен кабатламый. “Чигү үрнәкләрен кара күчермәдән күчереп кулдан-кулга йөртәләр, матур, ят үрнәкләрне әллә кайлардан сорап киләләр иде”, - дип искә ала әниләр. 

Мондый милли орнаментлар бүген кабат кулланышка керде. Римма да кайчандыр бик куркып кына алына бу эшкә. Чигү машинасының бәясе дә хайран – 100 меңгә төшә. Шуңа да иң элек әти-әниләре, тормыш иптәше белән утырып сөйләшәләр, киңәшләшәләр. Өлкәннәрнең хәер-фатихасында, үз тәвәккәллеген, тырышлыгын эшкә җигеп башлаган эше бүген менә матур җимешләрен бирә: килен сөлгеләре, мендәр тышлары, халатлар, Коръән тышлары, сумкалар чигүгә заказлары көннән-көн арта. 



– Римма, кул эшләренә һәркемнең дә кулы ятмый. Синең сәләт кемнән килә?

– Үземне белә башлаганнан бирле кул эшләренә үрелдем. Әле мәктәпкә кергәнче үк, аягыңа башмак бәйләп кидең, дип сөйли әнием. Әни бик оста тегүче безнең. Сәләтем аннан килә. Бертуган апам Гөлназ да бик оста бәйли, чигә, тегә. Мәктәптә укыган вакытта да кул эшләренә бәйле һәр бәйгедә катнашып, призлы урыннар алып килдек. Әни: күзләрегезне бетерәсез, – дип орышканга, ул яткач, төнлә чигә идек. Шул вакытларда чиккән картиналар әле дә өй стенасын бизи. Бүгенге көндә дә мин "баш-аяк" белән чигү-тегү эшенә чумган. 

– Кул белән чиккән, машинаныкыннан нәрсәсе белән аерыла?

– Машина белән чиккән эш нәфис, төгәл килеп чыга. Күпме генә тырышсаң да, кул белән алай итеп чигеп булмый. 

 Сумкалар, мендәрләр тегәргә кемнән өйрәндең?

– Әнкәй шундый эшләр яратканымны белеп алды да, гел кыстый башлады. Чөнки үзе дә бик оста бәйләүче, сәйләннәр белән итеккә бизәкләр төшерә. Бу эшнең нечкәлекләрен белә, кирәк булса ярдәм итә. Яңа ел, 8 март бәйрәмнәре узгач мендәргә заказлар кимеде. Башка төрле әйберләр уйларга кирәк дип йөргәндә, интернетта орнаментлы сумкаларны күреп алдым, шуларны тегеп-чиксәң яхшы булыр иде, дим. Булыр микән-юкмы икән, дип икеләнеп йөргәндә әни тәртибен аңлатты, эшләп күрсәтте. Бер өйрәнгәч, тәҗрибә белән осталык үзе килә икән.



 Тукымалар, бизәкләрне ничек сайлыйсың, кайдан аласың?

– Орнаментларны интернеттан алам, үземә ошаганча үзгәртәм. Шуннан заказчикка җибәрәм дә, ул үзенә ошаганын сайлый. Тукымаларны, башка кирәк-яракларны ала торган махсус кибетем бар. Үзебез Казанда яшәгәч, авылга әти-әниләр янына кайтканда да бер әйберне дә үземнән калдырмыйм. Минем белән бер машина әйбер кайта: чигү машинам, тегү машинам, ноутбугым (анда махсус программада бизәлешләрне ясыйм, үзгәртәм), синтепон, тукымалар...

 Сабантуйлар чорында килен сөлгеләренә заказлар күптер. Бер сөлгене чигү өчен күпме вакыт кирәк?

– Әйе, килен сөлгеләрен алырга теләүчеләр бик күп булды. Сезон бетеп килә инде. Башка авыллардан да килүчеләр бар. Бер сөлгене чигү өчен 3-4 көн вакыт кирәк миңа. Аларны бала йоклаган вакытта төнлә тынычлап эшлим. Мөмкинлеге булган кеше машинада гына чиктерә хәзер. Кул белән эшләсәң күпме вакыт кирәк бит! Мондый сөлгеләрне чигүне мәктәп программасына кертсеннәр иде аны. Кияүгә чыгасы кызның бирнә сөлгесе әзер булып торса, бу әйбәт кенә. Кыз бала йолаларны да аңлап үсә, чигәргә дә өйрәнә, бирнәсе дә туплана.


 Интернеттан масстер-класслар карап чигәргә, тегәргә өйрәнеп буламы? 

– Мин була дип уйлыйм. Үзем дә карыйм, бик күп файдалы мәгълүматлар алам.

 Өйдә утыручы хатын-кыз бүгенге заманда кул эшләре белән генә шөгыльләнеп яшәрлек акча эшли аламы?

– Әйе, көндәлек акча эшләп була. Шул ук урын-җир кирәк яраклары тегеп, тортлар пешереп, мунчалалар ясап, кызларга ободоклар, резинкалар әзерләп табыш алучы кызларны беләм. Тик мөһим момент: эшләгән әйбереңне матур итеп тәкъдим итә, сата белергә дә кирәк. Менә монысы һәркемнән дә булмый.

  

 Римма, кул эшләренә хирыслыгың беренче чиратта хоббимы, киләчәкне уйлап эш итүме?

– Бу хобби буларак башланган эш иде, декрет ялында тик утырмас өчен. Хәзер менә, Аллага шөкер, бизнеска әйләнеп бара. Беренче эшләремә хобби дигән хештек куйсам, хәзер алай язмыйм инде. Гаиләдәгеләрем дә һәрчак теләктәшлек белдереп, ярдәм итеп тора. Бу миңа алга таба эшләргә көч, этәргеч бирә. Киләчәктә чигүләр белән бизәлгән киемнәр тегеп карыйсым һәм ателье ачасым килә. Мин үз эшеңне ачуның куркыныч түгеллеген, ә булырдай эш икенләген аңладым инде. Тәмен татып карадым. Алга барырга исәнлек һәм сәламәтлек кенә булсын. 

 

чыганак: http://intertat.ru

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  •  Гомерем усал кайнана, исерек ир белән үтте 5 Бер көнне иртән торып бәлеш пешерергә уйладым. Бәрәңге турадым, суган әрчедем, камыр бастым. Духовкада кургаш кәгазь астында ике сәгать ярым эчендә бәлешем изелеп пеште. Ләкин хуш исе урамга кадәр чыккан итле бәлешемне ашарга насыйп булмады.
    13401
    4
    112
  •  Исерек ир, усал кайнана белән гомерем узды 3 Рәфис белән 3 ел очрашып йөрсәк тә, мәхәббәтебез үбешүдән ары узмаган иде. Беренче зөфаф төнебезне мин куркып, дулкынланып көттем.
    12148
    5
    80
  • Исерек ир, усал кайнана белән гомерем узды 2 Рәфискә кияүгә чыгарга җыенуымны әнием ошатмады, ул мине кабаттан үгетләргә кереште: «Кызым, тагын бер тапкыр уйлап кара әле! Габдулла белән Сания авылда иң усал гаилә булып санала, Санияне тиккә генә «юха елан» дип йөртмиләр. Алай гынамы, бу гаиләдә эшнең бетәсе юк: 50 сутый бакчалары, абзарларында өч сыер, кырыкка якын сарык...
    9800
    1
    55
  • Юлда кем очрамас... Кичә яшүсмер кызым эштән кайтты да, «Әни, син хәзер мине ачуланачаксың», – ди. Сагайдым. Ачуланасымны алдан ук белеп торгач, нинди ярамаган эш эшләде икән? 
    9137
    1
    55
  • Уеннан уймак Барысы да бәхәсләшүдән башланды. Хатын-кызлар, бигрәк тә йөрәкләре янып торган яшь кызлар бәхәсләшмәсен икән ул. Аларның яшьлек дәрте егетләрне үзләренә карату гына түгел, дөньяны әйләндереп бастыра ала... 
    4633
    0
    49
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 18 август 2022 - 06:47
    Без имени
    Сезнен барлык язмаоарыгыз да тормыштан алып языла.искиткеч гыйбрэтле язмышлар
    Үкенечле ялгыш
  • 18 август 2022 - 08:24
    Без имени
    Эйе,бар инде шундый кешелэр,минем дэ 88 яшьлек Энкэйне алдап,бал дип,сироп сатканнар,...кайтып керсэм,Энкэй эйтэ,кызым сина бал алып куйдым эле ди,мин аптырап киттем,ачып карасам бал урынына сироп сатканнар,2 мен сум б-н,3 банка алган,сине алдаганнар бит Энкэй дигэн идем,нишлэп алдасыннар ди,бер яшь кенэ матур егет сатып йорде машинасы б-н,даже банкаларны ойгэ кертеп бирде ди,таба идем миндэ ул алдакчыны,Энкэй туктатты,кирэкми кызым,эзлэмэ дип,харам бер кешегэ дэ бэхет китерми дип......
    Алдашу
  • 16 август 2022 - 10:44
    Без имени
    Нинди киңәш көтеп утырасыз инде? Барып алып кайтыгыз, әле соң түгел... Соңга калуыгыз бар, үкенерсез аннары. Бер кул күтәрсә, гөмер буе кыйныячак.. Сезнең бердәнбер кызыгызны ниндидер бер килмешәк кыйнап ятсын инде. Үзләре өйдә юкта видео камера куярга җае юкмы соң? Доказательство да булыр иде. Сез ана кеше, коткарыгыз балагызны, ул ярдәмгә мохтаҗ
    Кияү кызыбызны кыйный?
  • 17 август 2022 - 18:15
    Без имени
    Бердә аптырарлык түгел аерылышуыгыз.Кырыкны куган балаларыгызны "җитәкләп"йөрүне героизм итеп күрәсез бит.Ә ирегез тыныч кына пенсиядә икәүләшеп гөмер көзеннән атларга уйлагандыр.Арымадыгызмы бала тормышы белән яшәп?Үз парларын да табулары икеле бит,маменькины сынок и дочь....
    38 елдан соң аерылыштык...
  • 16 август 2022 - 16:07
    Без имени
    Таныш кына дисеңме?Великовозрастный балалары ипотека түли бит диеп 65 кә җитсә дә эшләп йөриләр.Ике балагада первый взноска бирдек,булды,хәзер үзләре тырышсын.Көчкә көчкә иртән торып эшкә китә ата аналары,алар өчен,совесть дигән нәрсә юк.Шулай өйрәткәннәр инде.Җилкәдән бәреп төшерергә кирәк әллә кайчан да бит....
    Әти-әнисе иремнән чын ялкау ясый
Реклама
«Татар мамык шәле» бренды нәрсә ул?
«Татар гаиләсе / үрнәк алыгыз»
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда