Нинди төсле кием кияргә?

Ни өчен кайбер төстәге кием-салымны кияргә рөхсәт ителми? Мәсәлән, ир-атларга кызыл төстәге киемне сайларга ярамый, диләр. 
– Шәригатьтә киемнәрнең төсләренә карата таләпләр, чыннан да, бар. Ләкин бу таләп кызыл төскә генә кагыла, анысы да, сез әйткәнчә, ир-атларга гына. Пәйгамбәребез ирләрне җете, ачык кызылдан булган киемнәр киеп йөрүдән тыйган. Шундый бер очрак булган: Пәйгамбәребез яныннан бер кеше узып киткән. Чөнки бу кеше баштанаяк кызыл киемнән була. 
Шулай ук сары, дөресрәге, куе сары, кызылга якынрак төс тә ирләр өчен тыела дип телгә алына. Кызыл яки сары төстәге кием кигән ир-атны күрсә, Пәйгам-бәребез аны үз янына чакырып: «Моны хатын-кызларга калдырыгыз», – дип әйтә торган булган. Ә ни өчен ярамый дигән сорау туа. Бу мәсьәләгә карата ислам галимнәренең фикерләре төрле. Җавапның берсе шушы – кызыл, сары төстәге кием хатын-кызларга гына хас кием булып кабул ителгән. Мондый төстәге киемне сайлаган ир-ат та хатын-кызга охшап кала. 
Икенчедән, кызыл киемне мөселман булмаган халыклар кигән – аларга охшамас өчен дә бу төс тыелган. 
Өченчедән, кызыл төс ерактан игътибарны тартып, чекрәеп тора, ә бу ирләргә килешми дип саналган. «Бу дөньяда кешенең игътибарын җәлеп итәр өчен шөһрәт киемен кигәнгә Аллаһы Тәгалә хөкем көнендә кимсетү киемен кидерер һәм аңа бөтенләй карамас», – дигән юллар бар. 

Хатын-кызлар өчен тыелган төсләр бармы?
– Хатын-кызларга менә тыелган төсләр бөтенләй юк. Алар теләсә нинди төстәге киемне кияргә мөм-кин. Ләкин шундый шарт бар: ул кием игътибарны артык җәлеп итәргә тиеш түгел. Киемнең мәгъ-нәсе – хатын-кызның гаүрәтен каплау, аны чит-ят күзләрдән саклау. Әгәр инде кием, киресенчә, игътибарны аның хуҗасына җәлеп итте-рә башласа, бу вакытта әлеге киемнең шарты үтәлми. Шуңа күрә хатын-кызларга да төсләр сайлаганда барысын да уйлап эшләргә киңәш ителә – артык күзгә бәре-леп тормасын. Тик, тагын кабатлыйм, бу киңәш йөзеннән генә әйтелә. 

Нинди төстәге кием-салымны сайлау хуплана? 
– Пәйгамбәребез: «Ак төстәге киемнәр киегез. Чынлыкта алар иң яхшы киемнәрдән санала. Һәм җәсәдләрне дә акка төрегез», – ди. Аның үзенең ак төстән киенеп йөрергә яратканлыгын гел әйтәләр. Безнең җирлектә ак кием бик кер күтәрми инде. Әмма әбиләребез гомер-гомергә ак яулык ябынган. 
Кара төстәге киемгә дә өстенлек бирелә. Ул ир-атлар өчен дә, хатын-кызлар өчен дә рөхсәт ителгән. Пәйгамбәребезнең дә өс киемнәре, чалмалары кара төстә дә булган. Мисал өчен, бер хәдистә пәйгамбәребез Мәккә ачылганда кара чалмадан була, диелә. 
Кара төс күп халыкларда, мәсәлән, христианнарда мәрәсим – хәсрәт төсе дип санала. Ләкин ислам динендә ул кайгы-хәсрәт белән берничек тә бәйләнмәгән. Хорафатларга ышанырга кирәкми. Кеше кара кием киеп йөрсә, аннан бернинди дә зыян юк. «Ул гел карадан киенә, бигрәк куркыныч», – дию дә урынсыз. Шул ук вакытта хәсрәт килгәндә махсус кара кием кию безнең шәригатьтә хупланмый. Башка халыкларга охшамас өчен, болай киенергә кирәкми. 
Яшел киемне дә Пәйгамбәребез яратып кия торган булган. «Мин Аллаһы Тәгаләнең Пәйгамбәрен (с.г.в.) күрдем, аның өстендә яшел төстәге кием иде», – дигән сүзләр бар. Ул нинди төсне яратса, безгә дә шул төсләргә өстенлек бирү хәерле санала. Пәйгамбәребез сайлаган төсләр – нейтраль төсләр: алар матур да күренә, шул ук вакытта игътибарны да артык җәлеп итми. Яшел төс тә шундыйлардан. 
Аннан яшел төс – җәннәт әһелләренең киемнәре төсе дә. «Аларның өсләрендә калын һәм юка яшел ефәк киемнәрдер, алар көмеш беләзекләр белән зиннәтләнерләр, Раббылары аларга пакь, татлы эчемлекләр эчертер», диелә «әл-Инсан» сүрәсендә. Җәннәт үзенчәлекләре хакындагы түбәндәге аятьтә дә яшел төс телгә алына: «Ул бакчалардагы мөэминнәр яшел түшәкләргә вә гаҗәеп матур паласларга таянучылардыр» («әл-Рахман» сүрәсе, 76 нчы аять). Шулай итеп, яшел төс мөселманнарның аңында оҗмах матурлыгы белән тиңләнә. 
Кием турында сүз кузгаткач, тагын шуны да өстәп әйтәсе килә. Ир-атларга ефәк тукымадан тегелгән киемнәрне кию шулай ук тыела. Алтыннан эшләнгән бизәнү әйберләре тагарга да ир-егетләргә рөхсәт ителми. Хатын-кызларга исә бу тыюлар кагылмый. 

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • «Рәнҗемә миңа, кызым...» Ул аның каберенә еллар үткәч кенә кайта алды. Юк, еракта – диңгез-океаннар артында яшәгәнгә түгел, күңеле тартмаганга...
    14946
    1
    84
  • «Төшләремдә  ак күлмәктән син...» – «Шевроле круз» машинасында йөри торган малаегыз бармы? – дип сорыйлар Иршат абыйдан. – Әйе. – Авария булган, килегез... Өс-башларына нәрсә туры килә, шуны киеп, кайнанасы Галиябану апага берни әйтмичә өйдән атылып чыгып китәләр...
    11279
    1
    61
  • Кыска буйлы зур бәхет Бар яктан да килгән Миләүшәгә башка егет табылмады микән дип, шаккаттым, дөресен генә әйткәндә. Авылда өрлек кадәрле менә дигән ничә егет бар, ә аның артыннан кайсыдыр бер авылдан шушы кечкенә генә егет йөреп маташа. 
    5526
    3
    48
  • Үләнче Рушания ханым Минсәгыйрованы үзе яшәгән Спас районының Болгар шәһәрендә генә түгел, инде бөтен республикада үләнче дип беләләр
    5041
    3
    41
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 31 гыйнвар 2023 - 16:29
    Без имени
    Дөрес эшләгәннәр, дип язучыга җавап бирәсе килә. Аларны яратмаган кешегә өйләнергә, кияүгә чыгарга кем мәҗбүр иткән? Яратмыйча яшәгәч, нигә шул гомер яшәгәннәр? Нигә баштарак аерылмаганнар? Бу очракта азгынлык бу! Әгәр алар бер-берсе бн очрашканчы мәхәббәтсез яшәү авыр, дип аерылган булсалар, аңлап булыр иде. Ә бу очракта хыянәт бу! Димәк, азгынлык!
     «Мин аны  сыйныфташлар очрашуыннан алып кайттым...» 
  • 31 гыйнвар 2023 - 13:57
    Без имени
    Хыянэт итмэгэн ирлэр бар микэн ул? Мин иремэ шулай дип эйткэч, э ирлэр кемнэр белэн хыянэт итэ сон хатыннарына,хатын-кыз белэн тугелме диде. Монда ирлэрне генэ дэ гаеплэп булмыйдыр, муеннарына асылынгач, постельгэ сойрэп яткыргач, нишлэсен инде алар? Ир-ат табигатьтэ нэсел калдыручы, самец бит инде ул. Э хатын-кыз тотнаклырак булса, хыянэтлэр дэ булмас иде. Уз ирлэре белэн яши алмаган, азып-тузып йоруче хатын-кызлар( хатын-кыз димэсэн, хэтерлэре калыр) этэрэ ир-атларны хыянэткэ. Ойлэнгэн ир икэнен белэ торып, анын белэн очрашып йору бернинди кысаларга да сыймый.
    «Йөремсәк» хатын
  • 31 гыйнвар 2023 - 18:16
    Без имени
    Аллаһ Тәгалә сынауларның ин олысын биргэн,димэк ин яраткан колларыннандыр...Куркэм сабырлык белэн уткэреп жибэрергэ насыйп булсын.Мэрхэмэтле,шэфкатьле иманлы кеше тап итсен.Ялгызлыкка караганда,янэшэндэ яхшы кеше торса,авырлыкны жинэргэ жинелрэк булыр.Балаларның уз юлы. Аллаһ хэерле юлын узе курсэтер ин ша Аллаһ.
    Киләбез дә китеп югалабыз...
  • 30 гыйнвар 2023 - 20:45
    Без имени
    Мин дэ сезнен кебек исерек ирне 18 ел тузеп яшэдем. Хэзер исемэ тошкэн саен, жулэр булганмын дип уйлыйм. Аерылышканыбызга елдан артык, хаман эчэ, эчендэ чыкмаган жаны гына калган инде. Кеше ни эйтер дип тузэбез шул, узебезне уйламыйбыз. Эгэр бер фикергэ килэ алмасагыз, психолог белэн кинэшегез. Мина ярдэме тиде. Игътибарыгыз очен рэхмэт.
    Эчкече иргә сабыр итәргәме?
  • 30 гыйнвар 2023 - 17:52
    Без имени
    Бэхетегезгэ куз тимэсен, матурларым.
    Икесе — бербөтен (видео)
Реклама
«Татар гаиләсе / килен-кайнана» бәйгесе җиңүчеләрен котлау тантанасы
«Татар мамык шәле» бренды нәрсә ул?
«Татар гаиләсе / үрнәк алыгыз»
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр