TARTARA!

"ТАТАРЫ" документаль фильмы:

 сылтама

__________________________________________________________________________________________

Тартар соусы Франциягә ничек килеп эләккән? 



Тартар соусы атамасының берничә тарихы бар. 
Беренчесе шушындый. Франция короле Людовик IX тәре походы вакытында татарлар белән очрашкан. Бу сугышчылар аның йөрәген яулап алган. Нәрсә беләнме? Ул татарлар король моңарчы татымаган сөт һәм яшелчәдән әзерләнгән ризык ашаганнар икән. Әле өстәвенә, үзләрендә булган көчне шуннан килә дип әйткәннәр. Рецептны ничек кулга төшерергә?! Король үзенең пешекчесен, шымчы итеп, татарлар арасына кертеп җибәрә. Тегесе ризыкны кабып карап, соңыннан тәмен исендә тотып, корольгә әзерләп биргән.

Тартар соусы әнә шулай килеп чыккан дип фаразлана. Sauce tartare – (татарча соус) – француз кухнясының классик соусы. Ул каты итеп пешкән йомырканың сарысы, үсемлек мае һәм яшел суганнан ясала. Тартар соусы диңгез ризыгы, балык, ростбиф кебек ризыклар белән тәкъдим ителә. 

Ә классик версия бик гади.  Париждагы гади генә бер пешекче чираттагы соусын уйлап тапкан. Исемен ничек куярга соң? Пещекче озак итеп башын ваткан да, аннары үз-үзенә шундый сорау биргән: «Бу соусны кем ашый алыр иде икән?» Һәм нигәдер үз-үзенә «татарлар» дип җавап биргән. Шулай итеп бу соус «тартар» исемен алган. 

«Тартар» соусының рецептын да әйтик: 
Йомырка сарысы уыла һәм аңа тоз, кара борыч, лимон согы яки шәраб серкәсе өстәлә. Аннары майонезны әзерләгән кебек, эмульсия барлыкка килгәнче тамчылап зәйтүн мае салына. Соңыннан туралган яшел суган өстәлә. Тиз генә ясыйм дисәгез, гади майонезны сары йомырка һәм яшел суган белән болгатыгыз да, «тартар» соусы әзер!.


*****************************************************************************

Mallet.Tatars.Descript.of.world.Frankfurt.1719




********************************************************************************************

1915 елда Россиядә узган бокс чемпионатында Нур АЛИМОВ җиңеп чыга. Нургометның кушаматы - «Кара малай» булган. 


 

********************************************************************************************
 

Япониядә бүгенге көндә дә самурай кылычларын TATARA технологиясен кулланып ясыйлар икән. Әлеге ысул бу илгә VII гасырда кертелгән дип фараз кылына.


 

********************************************************************************************

1978 елда Россиядә нәфис гимнастика буенча узган Ауропа чемпионатында Галия ШУГУРОВА исемле спортчы җиңә.


 

********************************************************************************************

В. И. Дальнең «Толковый словарь», Ф. А. Брокгауза һәм И. А. Ефрон энциклопедия сүзлегенә караганда, «ура» сүзе татар сүзеннән килем чыккан. Эйе, ул сүз - «ур».
 

********************************************************************************************

Инглиз телендә киребеткән малайга «young tartar» диләр икән. Ә үзеңнән көчле көндәшне очратуга «to catch a Tartar» («нарваться на татарина») дип әйтү урынлы. 


 

********************************************************************************************

Япон телендә «Татар адымы» дигән сүз бар икән. Бик мөһим адым турында шулай диләр.

********************************************************************************************

XIV гасыр китапларында тел кертеп ачык авыз белән үбешүгә - «татар үбешүе» дигәннәр. XVIII гасырда гына аны «француз үбешүенә» әйләндергәннәр.
 


рәсем авторы: Валерий ТАТАР

 

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Оясында ни күрсә... Оясында ни күрсә ...Очканында шул булыр. Халкыбызның буыннан-буынга күчеп килгән әлеге мәкале бүген дә үзенең актуальлеген югалтмый. Ә очар өчен һәр кешегә ныклы канатлар, кайтырын сагынып көтә торган нигез кирәк. Бала өчен ул башта ата-ана йорты булса, үсә төшеп насыйбын очраткач, үз өенә әверелә. Бүгенге геройларыбыз Земфира һәм Рамил Әхмәтшиннарның йорты да хәзер туганнарны гына түгел, балаларны, оныкларны бергә туплый торган җылы учак булып тора.
    1710
    26
    194
  • Үгиләр... Илзирә бүген әбисенә төшеп китте. Әнисенә үпкәләде. Үз әтисе үлеп, икенче иргә кияүгә чыкканнан соң әнисе ике арада өзгәләнә: бер яктан балалары, икенче яктан яңа ире. Ир – ир инде ул. Ничек Илзирәгә ышанмый әнисе?! Ана кеше иренә түгел, кызына ышансын өчен нәрсә эшләргә кирәк бу Хариска? Башка чыдар хәле калмады бугай кызның...
    5355
    2
    74
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 16 октябрь 2021 - 22:17
    Без имени
    Илдя чыпчык улми. Тукмалып торырга ярамый.
    Мәхәббәттән нәфрәткә бер адым икән
  • 17 октябрь 2021 - 07:44
    Без имени
    Яшьлэр монда ни причём. Халыкнын дини наданлыгыннан килэ бу хэллэр. Дини агарту эшлэре алып барырга кирэк. Семьядан башлап, диния нэзэрэте дэ яшьлэргэ тэрбия биру остендэ эшлэргэ тиеш, мячетлэр салалар, э яшьлэрне мэчеткэ Тарту эшлэрен тиешенчэ кутэрмилэр...
    Кызыбыз өйләнә – улымны киленгә бирәм!
  • 17 октябрь 2021 - 19:39
    Без имени
    Әтисез читен була дигәнсез?Ә әнисез?Лилия исемле бер җырчы интервью бирде,сездә тыңнагансыздыр бәлки.Әниемә әти җайсыз сукты ди,35 яшендә мәрхүм булды әнием ди.Кабатларга уйлыйсыңмы?Ноги в руки и бегом ул тиледән....
    Мәхәббәттән нәфрәткә бер адым икән
  • 15 октябрь 2021 - 11:55
    Без имени
    Минем уйлавымча. хыянэтне. гафу итэрге. ярамый. минем дэ баштан утте. эле. мин. бала авырып. больницада яттым. э ул. жилбэзэк кызны. ойге керткен. ир атнын. башы. юк анын. алар. узлэре очен гене. яшилэр. бала да. кирэкми. хатын. да. картайганчы. хыянэт итэ. минеке. шулай булды.
    Нигә мине чүпрәк итәләр?!.
  • 15 октябрь 2021 - 15:13
    Без имени
    Бик матур,тату,тырыш,тэуфикле гаилэ - Эхмэтшиннар гаилэсе.Алдагы коннэрдэ дэ матур,тату,бэхетле булып яшэгез! Зур унышлар сезгэ!
    Оясында ни күрсә...
Реклама
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан