Кыяр өчен дүрт кагыйдә

Бакчадагы яшелчәләр арасында кыяр, мөгаен, иң беренче урында торадыр. Кемдер әле помидор утыртмаска да мөмкин, ә менә кыярны!  Үтә тырышлар инде Сабантуйга ук кетердәтеп үз кыярын ашыйдыр. Безнекеләр дә алардан калышмасын өчен, кыяр үстерүнең төп дүрт кагыйдәсен искә төшерик. 

Кыяр өчен азот беркайчан да артык булмый. Азот җитәрлек булмаса, кыярның үсеше акрын бара. Кыяр түтәленә хәтта чи тирес тә кертергә була. Ә иң яхшысы: бер штык ярымлы траншея казып, шунда чи тиресне тыгызлап тутырырга, тирес өстенә 15-20 см калынлыгында түтәлдән чыккан үз туфрагын салып тигезләргә һәм орлыкларны шунда чәчәргә. 

Кыярның дымлы суптропик үсемлеге булуын онытмаска. Ул дым һәм җылылык ярата. Кыярның тамыры туфракның өстендә генә урнашканлыктан, тирәннән дым ала алмый. Шуның өчен кыярга суны даими сибеп торасы. Бакчага еш бара алмаган очракта, кыяр түтәлен салам яки печән белән калын итеп мүлчәләп кую булыша. Бу туфрактагы дымны саклый. 

Мөһим киңәш: кыярга суны кичке дүрткә-бишкә кадәр сибәргә кирәк. Кичке салкын төшкәнче, яфраклардагы дым кибеп өлгерсен. Бу – авырулардан профилактика булып тора. 

Чираттагы кагыйдә күпләрдә бәхәс уята. Кыярны үрмәләтеп үстерү отышлымы, җирдә яткан килешме? Үрмәләтү отышлырак, болай урынны да күп алмый, кыярларны җыюы да җайлырак, арадан җил йөреп торгач, төрле авырулар да куркыныч түгел. 

Кыярның тагын бер үзенчәлеге бар: көнозын булганда ул өзлексез чәчәк ата һәм үсемлек тиз картая. Кыяр түтәленең көнчыгыш һәм көнбатыш тарафларына биек булып үсә торган үсемлекләр утыртып, иртәнге һәм кичке якта күләгәләсәң, уңыш бирү вакытын сузып була. Бу максаттан кукуруза үстерү  отышлы, әлеге культуралар бер-берсен «ярата». Кукуруза  кыярга үрмәләр өчен терәк тә була ала. 

Кыярны бер рәт кенә итеп үстергәндә, аны тәрбияләве һәм кирәк булганда өстен каплавы җайлырак. Үсемлек аралары тыгын булмасын, кыярның сортына карап, бу ара 20–30 см булырга тиеш. Артык тыгыз булганда, чәчәкләр кысыр кала, кыяры аз була. 

Онытмагыз: 
азот – үсемлекне үстерү өчен кирәк;
калий – үсемлекнең көчен арттыра, чирләргә каршы барьер булып тора;
фосфор – чәчәк атуны һәм җимешләр формалашуны тизләтә. 

Ни кирәген кыяр үзе «әйтә»
Кәкрәеп үссә – аңа дым җитми. 
Башы очланып килеп, саргайса – азот кытлыгы;
«Биле нәзек» кыяр – салкын су сипкәннән;
грушага охшаш – калий җитми.

 

фото: https://pixabay.com/ru

Татар хатын-кызлары өчен кызыклы язмаларны Сөембикә Telegram-каналында укыгыз


Ошый
Поделиться:
Комментарийлар (0)
Cимвол калды:
Хәзер укыйлар
  • Оясында ни күрсә... Оясында ни күрсә ...Очканында шул булыр. Халкыбызның буыннан-буынга күчеп килгән әлеге мәкале бүген дә үзенең актуальлеген югалтмый. Ә очар өчен һәр кешегә ныклы канатлар, кайтырын сагынып көтә торган нигез кирәк. Бала өчен ул башта ата-ана йорты булса, үсә төшеп насыйбын очраткач, үз өенә әверелә. Бүгенге геройларыбыз Земфира һәм Рамил Әхмәтшиннарның йорты да хәзер туганнарны гына түгел, балаларны, оныкларны бергә туплый торган җылы учак булып тора.
    1902
    26
    209
  • Үгиләр... Илзирә бүген әбисенә төшеп китте. Әнисенә үпкәләде. Үз әтисе үлеп, икенче иргә кияүгә чыкканнан соң әнисе ике арада өзгәләнә: бер яктан балалары, икенче яктан яңа ире. Ир – ир инде ул. Ничек Илзирәгә ышанмый әнисе?! Ана кеше иренә түгел, кызына ышансын өчен нәрсә эшләргә кирәк бу Хариска? Башка чыдар хәле калмады бугай кызның...
    5733
    2
    81
Реклама
Соңгы комментарийлар
  • 19 октябрь 2021 - 19:01
    Без имени
    Бу бит кеше тугел, бу кешедэн ничек кирэк шулай котылырга кирэк. Бу бит русча эйтсэк "Урод"
    Мәхәббәттән нәфрәткә бер адым икән
  • 19 октябрь 2021 - 15:22
    Без имени
    Аңлый балалар күбрәк булсын иде,сирәктер шул.Кайберләре ата кыланганны эшли шул.
    «Кагыласы булма әнигә!»
  • 19 октябрь 2021 - 11:37
    Без имени
    Рәхмәт,бик яхшы хикәя
    ​ Ястык
  • 20 октябрь 2021 - 07:38
    Без имени
    Менэ шул инде ул,гонахларын очен бу доньяда ук жэзасын алу,балан да,гаилэн дэ юк.Картлыгында берузен каласын.Бу зина кылу дип атала,Раббым,узен сакла балаларыбызны,оныкларыбызны шундый гонахтан!!!
    Көтеп яшәү
  • 20 октябрь 2021 - 08:42
    Без имени
    Аллааа, бигрэк эчтэлекле хикэя
    ​ Ястык
Реклама
«Азат хатын» күргәзмәсе – Кабан күле буенда
«Сөембикә»нең яңа саны һәм... балчык
Әлфия Миңнуллина: «Әни Казанга яланаяклы кыз булып килгән иде, яланаяк мәңгелеккә китеп бара...»
Фарфор буенча рәссам Римма Газалиеваның шәхси күргәзмәсе
Укучыга таба яңа адым: «Сөембикә»нең февраль санын тәкъдим иттек 
Венера Ганиеваның ире, тавыш режиссеры Камил Фәйзрахмановны соңгы юлга озату
Беренче дулкын. Өмет, курку, хисләр
Татарстан журналистикасы тарихы – фотоларда
Бу – безнең уртак тарихыбыз
Журналыбыз архивыннан